Tài khoản 334 – Phải trả người lao động theo Thông tư 200/2014/TT-BTC

Nguyên tắc kế toán tài khoản 334

Tài khoản này dùng để phản ánh các khoản phải trả và tình hình thanh toán các khoản phải trả cho người lao động của doanh nghiệp về tiền lương, tiền công, tiền thưởng, bảo hiểm xã hội và các khoản phải trả khác thuộc về thu nhập của người lao động.

2. Kết cấu và nội dung phản ảnh của tài khoản 334 – Phải trả người lao động

Bên Nợ:

- Các khoản tiền lương, tiền công, tiền thưởng có tính chất lương, bảo hiểm xã hội và các khoản khác đã trả, đã chi, đã ứng trước cho người lao động;

- Các khoản khấu trừ vào tiền lương, tiền công của người lao động.

Bên Có: Các khoản tiền lương, tiền công, tiền thưởng có tính chất lương, bảo hiểm xã hội và các khoản khác phải trả, phải chi cho người lao động;

Số dư bên Có: Các khoản tiền lương, tiền công, tiền thưởng có tính chất lương và các khoản khác còn phải trả cho người lao động.

Tài khoản 334 có thể có số dư bên Nợ. Số dư bên Nợ tài khoản 334 rất cá biệt - nếu có phản ánh số tiền đã trả lớn hơn số phải trả về tiền lương, tiền công, tiền thưởng và các khoản khác cho người lao động.

Tài khoản 334 phải hạch toán chi tiết theo 2 nội dung: Thanh toán lương và thanh toán các khoản khác.

Tài khoản 334 - Phải trả người lao động, có 2 tài khoản cấp 2:

- Tài khoản 3341 - Phải trả công nhân viên: Phản ánh các khoản phải trả và tình hình thanh toán các khoản phải trả cho công nhân viên của doanh nghiệp về tiền lương, tiền thưởng có tính chất lương, bảo hiểm xã hội và các khoản phải trả khác thuộc về thu nhập của công nhân viên.

- Tài khoản 3348 - Phải trả người lao động khác: Phản ánh các khoản phải trả và tình hình thanh toán các khoản phải trả cho người lao động khác ngoài công nhân viên của doanh nghiệp về tiền công, tiền thưởng (nếu có) có tính chất về tiền công và các khoản khác thuộc về thu nhập của người lao động.

Trích Điều 53 Thông tư 200/2014/TT-BTC.

Kết cấu và nội dung phản ánh

Số dư cuối kỳ: tài khoản 334 không có số dư cuối kỳ.

Sơ đồ chữ T tài khoản 334

Sơ đồ dưới đây dựng tự động từ 12 bút toán mà Thông tư 200/2014/TT-BTC hướng dẫn cho tài khoản 334, nên mỗi dòng đều truy ngược được về một bút toán cụ thể ở mục phương pháp hạch toán.

Bên trái là các tài khoản ghi Có khi tài khoản 334 ghi Nợ; bên phải là các tài khoản ghi Nợ khi tài khoản 334 ghi Có.

Phương pháp hạch toán tài khoản 334

Thông tư 200/2014/TT-BTC hướng dẫn 12 bút toán cho tài khoản 334 tại Điều 53. Dưới đây là toàn bộ, giữ nguyên thứ tự và ghi chú trong ngoặc của văn bản.

1. a) Tính tiền lương, các khoản phụ cấp theo quy định phải trả cho người lao động, ghi:
   Nợ TK 241 - Xây dựng cơ bản dở dang

   Nợ TK 622

   Nợ TK 623

   Nợ TK 627

   Nợ TK 641

   Nợ TK 642

   Có TK 334 - Phải trả người lao động (3341, 3348)
2. Khi xác định số tiền thưởng trả công nhân viên từ quỹ khen thưởng, ghi:
   Nợ TK 353 - Quỹ khen thưởng, phúc lợi (3531)

   Có TK 334 - Phải trả người lao động (3341)
3. Khi xuất quỹ chi trả tiền thưởng, ghi:
   Nợ TK 334 - Phải trả người lao động (3341)

   Có TK 111

   Có TK 112
4. c) Tính tiền bảo hiểm xã hội (ốm đau, thai sản, tai nạn,...) phải trả cho công nhân viên, ghi:
   Nợ TK 338 - Phải trả, phải nộp khác (3383)

   Có TK 334 - Phải trả người lao động (3341)
5. d) Tính tiền lương nghỉ phép thực tế phải trả cho công nhân viên, ghi:
   Nợ TK 623

   Nợ TK 627

   Nợ TK 641

   Nợ TK 642

   Nợ TK 335 - Chi phí phải trả (đơn vị có trích trước tiền lương nghỉ phép)

   Có TK 334 - Phải trả người lao động (3341)
6. đ) Các khoản phải khấu trừ vào lương và thu nhập của công nhân viên và người lao động khác của doanh nghiệp như tiền tạm ứng chưa chi hết, bảo hiểm y tế, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, tiền thu bồi thường về tài sản thiếu theo quyết định xử lý.... ghi:
   Nợ TK 334 - Phải trả người lao động (3341, 3348)

   Có TK 141 - Tạm ứng

   Có TK 338 - Phải trả, phải nộp khác

   Có TK 138 - Phải thu khác
7. e) Tính tiền thuế thu nhập cá nhân của công nhân viên và người lao động khác của doanh nghiệp phải nộp Nhà nước, ghi:
   Nợ TK 334 - Phải trả người lao động (3341, 3348)

   Có TK 333 - Thuế và các khoản phải nộp Nhà nước (3335)
8. g) Khi ứng trước hoặc thực trả tiền lương, tiền công cho công nhân viên và người lao động khác của doanh nghiệp, ghi:
   Nợ TK 334 - Phải trả người lao động (3341, 3348)

   Có TK 111

   Có TK 112
9. h) Thanh toán các khoản phải trả cho công nhân viên và người lao động khác của doanh nghiệp, ghi:
   Nợ TK 334 - Phải trả người lao động (3341, 3348)

   Có TK 111

   Có TK 112
10. i) Trường hợp trả lương hoặc thưởng cho công nhân viên và người lao động khác của doanh nghiệp bằng sản phẩm, hàng hoá, kế toán phản ánh doanh thu bán hàng không bao gồm thuế GTGT, ghi:
    Nợ TK 334 - Phải trả người lao động (3341, 3348)

    Có TK 511 - Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ

    Có TK 3331 - Thuế GTGT phải nộp (33311)
11. Khi xác định được số phải trả cho công nhân viên và người lao động của doanh nghiệp, ghi:
    Nợ TK 622

    Nợ TK 623

    Nợ TK 627

    Nợ TK 641

    Nợ TK 642

    Có TK 334 - Phải trả người lao động (3341, 3348)
12. Khi chi trả cho công nhân viên và người lao động của doanh nghiệp, ghi:
    Nợ TK 334 - Phải trả người lao động (3341, 3348)

    Có TK 111

    Có TK 112

Tài khoản đối ứng với tài khoản 334

Trong 12 bút toán hướng dẫn cho tài khoản 334, khi ghi Nợ tài khoản 334 thì ghi Có 7 tài khoản khác nhau, gặp nhiều nhất là tài khoản 111 – Tiền mặt và khi ghi Có tài khoản 334 thì ghi Nợ 9 tài khoản, thường gặp nhất là tài khoản 623 – Chi phí sử dụng máy thi công.

Bảng này tính từ chính các bút toán trong văn bản, không phải bảng đối ứng có sẵn — thông tư không ban hành bảng nào như vậy.

Nghiệp vụ có sử dụng tài khoản 334

Bút toán của tài khoản 334 được gom theo nghiệp vụ ở các trang định khoản dưới đây, mỗi trang tập hợp bút toán của cùng một nghiệp vụ từ nhiều tài khoản khác nhau.

Điểm cần lưu ý khi áp dụng

Khi chuyển sang Thông tư 99/2025

Tài khoản 334 - Phải trả người lao động giữ nguyên số hiệu và tên khi chuyển từ Thông tư 200/2014 sang Thông tư 99/2025.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa

Chế độ kế toán doanh nghiệp nhỏ và vừa (Thông tư 133/2016/TT-BTC) cũng có tài khoản 334 với tên “Phải trả người lao động”. Thông tư 133 chỉ quy định nguyên tắc và kết cấu tài khoản, không hướng dẫn bút toán; theo khoản 1 Điều 3 Thông tư 133, doanh nghiệp nhỏ và vừa được lựa chọn áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp và các văn bản thay thế. Khi chọn hướng đó, bút toán áp dụng là hướng dẫn của Thông tư 99/2025.

Đối chiếu tài khoản 334 giữa ba chế độ kế toán

Thông tư 133/2016/TT-BTC không có mục hướng dẫn phương pháp hạch toán, nên cột bút toán của chế độ này luôn bằng 0 — đó là đặc điểm của văn bản, không phải thiếu dữ liệu.

Câu hỏi thường gặp về tài khoản 334

Tài khoản liên quan

Căn cứ pháp lý

• Điều 53 Thông tư 200/2014/TT-BTC hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp — ban hành ngày 22/12/2014, áp dụng cho doanh nghiệp thuộc mọi lĩnh vực (đã hết hiệu lực).
• Khoản 1 Điều 31 Thông tư 99/2025/TT-BTC — quy định hiệu lực và phạm vi thay thế chế độ kế toán doanh nghiệp cũ.
• Bảng đối chiếu toàn bộ hệ thống tài khoản Thông tư 200/2014 sang Thông tư 99/2025 trên Dữ Liệu Pháp Luật.