Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn 12 bút toán cho nghiệp vụ trích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, kinh phí công đoàn, nằm rải trong phần hướng dẫn của 7 tài khoản: TK 154 – Chi phí sản xuất, kinh doanh dở dang; TK 334 – Phải trả người lao động; TK 338 – Phải trả, phải nộp khác; TK 622 – Chi phí nhân công trực tiếp; TK 627 – Chi phí sản xuất chung; TK 641 – Chi phí bán hàng; TK 642 – Chi phí quản lý doanh nghiệp. Tài khoản ghi Nợ gặp nhiều nhất là TK 338 – Phải trả, phải nộp khác (4 bút toán), tài khoản ghi Có gặp nhiều nhất là TK 338 – Phải trả, phải nộp khác (8 bút toán).
Mỗi dòng là một bút toán, rút gọn còn tài khoản ghi Nợ, tài khoản ghi Có và nội dung nghiệp vụ. Diễn giải đầy đủ kèm ghi chú trong ngoặc của văn bản nằm ở mục tiếp theo.
| Nợ | Có | Nghiệp vụ |
|---|---|---|
| 627, 133 | 111, 112, 152, 153, 214, 242, 334, 338 | Chi phí sản xuất chung phản ánh chi phí sản xuất của đội |
| 338 | 334 | Tính tiền bảo hiểm xã hội… |
| 334 | 138, 141, 338 | Các khoản phải khấu trừ vào lương và thu nhập của người lao động của doanh nghiệ… |
| 622, 623, 627, 641, 642, 334 | 338 | Khi trích BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ |
| 338 | 111, 112 | Khi nộp BHXH, BHYT, BHTN, KPCĐ |
| 338 | 334 | BHXH phải trả cho công nhân viên khi nghỉ ốm đau, thai sản,... |
| 338 | 111, 112 | Chi tiêu kinh phí công đoàn tại đơn vị |
| 111, 112 | 338 | Kinh phí công đoàn chi vượt được cấp bù, khi nhận được tiền |
| 622 | 338 | Tính, trích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, kinh phí công đoàn |
| 627 | 338 | Khi trích bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, kinh phí công đoàn |
| 641 | 334, 338 | Tính tiền lương, phụ cấp, tiền ăn giữa ca và tính |
| 642 | 334, 338 | Tiền lương, tiền công, phụ cấp và các khoản khác phải trả cho nhân viên bộ phận … |
Bút toán được xếp theo tài khoản mà Thông tư 99/2025 đặt phần hướng dẫn, giữ nguyên câu chữ và ghi chú trong ngoặc của văn bản.
Thông tư 200/2014/TT-BTC trước đây hướng dẫn 13 bút toán cho cùng nghiệp vụ này, nhiều hơn Thông tư 99/2025 1 bút toán. Một phần bút toán cũ nằm ở tài khoản 161 – Chi sự nghiệp — tài khoản này không còn trong hệ thống tài khoản của Thông tư 99/2025, nên sổ sách chuyển sang chế độ mới phải hạch toán qua tài khoản khác.
Từ năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2026, doanh nghiệp hạch toán theo Thông tư 99/2025/TT-BTC — khoản 1 Điều 31 của thông tư này thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC. Xem bảng đối chiếu toàn bộ hệ thống tài khoản →