Hạch toán cho vay và thu hồi khoản cho vay theo Thông tư 99/2025

Bút toán theo TT 99/2025

Tài khoản hướng dẫn

Lượt tài khoản Nợ – Có

Bút toán cũ theo TT 200

Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn 3 bút toán cho nghiệp vụ cho vay và thu hồi khoản cho vay, nằm rải trong phần hướng dẫn của 3 tài khoản: TK 111 – Tiền mặt; TK 112 – Tiền gửi không kỳ hạn; TK 413 – Chênh lệch tỷ giá hối đoái. Tài khoản ghi Nợ gặp nhiều nhất là TK 111 – Tiền mặt (1 bút toán), tài khoản ghi Có gặp nhiều nhất là TK 128 – Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn (2 bút toán).

Bảng định khoản nhanh

Mỗi dòng là một bút toán, rút gọn còn tài khoản ghi Nợ, tài khoản ghi Có và nội dung nghiệp vụ. Diễn giải đầy đủ kèm ghi chú trong ngoặc của văn bản nằm ở mục tiếp theo.

Nợ	Có	Nghiệp vụ
111	128, 131, 136, 138, 141, 244, 344	Thu hồi các khoản nợ phải thu, cho vay, tạm ứng
112	128, 131, 136, 141, 244, 344	Thu hồi các khoản nợ phải thu, cho vay, tạm ứng
121, 128, 221, 222, 228, 635	111, 112, 515	Khi cho vay, đầu tư bằng ngoại tệ

Chi tiết từng bút toán theo tài khoản

Bút toán được xếp theo tài khoản mà Thông tư 99/2025 đặt phần hướng dẫn, giữ nguyên câu chữ và ghi chú trong ngoặc của văn bản.

Tài khoản 111 – Tiền mặt (1 bút toán)

3.5. Thu hồi các khoản nợ phải thu, cho vay, tạm ứng, ký quỹ, ký cược bằng tiền mặt; Nhận ký quỹ, ký cược của các doanh nghiệp khác bằng tiền mặt, ghi:

Nợ TK 111 - Tiền mặt

Có TK 128

Có TK 131

Có TK 136

Có TK 138

Có TK 141

Có TK 244

Có TK 344

Tài khoản 112 – Tiền gửi không kỳ hạn (1 bút toán)

3.6. Thu hồi các khoản nợ phải thu, cho vay, tạm ứng, ký quỹ, ký cược bằng tiền gửi không kỳ hạn; Nhận ký quỹ, ký cược của các doanh nghiệp khác bằng tiền gửi không kỳ hạn, ghi:

Nợ TK 112 - Tiền gửi không kỳ hạn

Có TK 128

Có TK 131

Có TK 136

Có TK 141

Có TK 244

Có TK 344

Tài khoản 413 – Chênh lệch tỷ giá hối đoái (1 bút toán)

h) Khi cho vay, đầu tư bằng ngoại tệ:

Nợ TK 121 (tỷ giá thực tế tại ngày giao dịch)

Nợ TK 128 (tỷ giá thực tế tại ngày giao dịch)

Nợ TK 221 (tỷ giá thực tế tại ngày giao dịch)

Nợ TK 222 (tỷ giá thực tế tại ngày giao dịch)

Nợ TK 228 (tỷ giá thực tế tại ngày giao dịch)

Nợ TK 635 - Chi phí tài chính (nếu lỗ)

Có TK 111 (tỷ giá ghi sổ kế toán TK 111, 112)

Có TK 112 (tỷ giá ghi sổ kế toán TK 111, 112)

Có TK 111 (tỷ giá ghi sổ kế toán TK 111, 112)

Có TK 112 (tỷ giá ghi sổ kế toán TK 111, 112)

Có TK 515 - Doanh thu hoạt động tài chính (nếu lãi)

So với Thông tư 200/2014

Thông tư 200/2014/TT-BTC trước đây hướng dẫn 3 bút toán cho cùng nghiệp vụ này, bằng đúng số bút toán của Thông tư 99/2025.

Từ năm tài chính bắt đầu từ hoặc sau ngày 01/01/2026, doanh nghiệp hạch toán theo Thông tư 99/2025/TT-BTC — khoản 1 Điều 31 của thông tư này thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC. Xem bảng đối chiếu toàn bộ hệ thống tài khoản →

Câu hỏi thường gặp

Hạch toán cho vay và thu hồi khoản cho vay ghi Nợ tài khoản nào?

Theo Thông tư 99/2025/TT-BTC, các bút toán của nghiệp vụ này ghi Nợ TK 111 – Tiền mặt (1 bút toán); TK 112 – Tiền gửi không kỳ hạn (1 bút toán); TK 121 – Chứng khoán kinh doanh (1 bút toán); TK 128 – Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn (1 bút toán); TK 221 – Đầu tư vào công ty con (1 bút toán).

Hạch toán cho vay và thu hồi khoản cho vay ghi Có tài khoản nào?

Các bút toán ghi Có TK 128 – Đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn (2 bút toán); TK 131 – Phải thu của khách hàng (2 bút toán); TK 136 – Phải thu nội bộ (2 bút toán); TK 141 – Tạm ứng (2 bút toán); TK 244 – Ký quỹ, ký cược (2 bút toán).

Căn cứ pháp lý của bút toán cho vay và thu hồi khoản cho vay là gì?

Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC ngày 27/10/2025 của Bộ Tài chính, phần phương pháp kế toán của TK 111 – Tiền mặt; TK 112 – Tiền gửi không kỳ hạn; TK 413 – Chênh lệch tỷ giá hối đoái. Thông tư có hiệu lực từ 01/01/2026 và thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC.

Doanh nghiệp nhỏ và vừa hạch toán cho vay và thu hồi khoản cho vay theo văn bản nào?

Thông tư 133/2016/TT-BTC chỉ quy định nguyên tắc và kết cấu tài khoản, không hướng dẫn bút toán. Khoản 1 Điều 3 Thông tư 133 cho phép doanh nghiệp nhỏ và vừa lựa chọn áp dụng chế độ kế toán doanh nghiệp và các văn bản thay thế, tức là Thông tư 99/2025, với điều kiện thông báo cho cơ quan thuế và thực hiện nhất quán trong năm tài chính.

Nghiệp vụ cùng nhóm: đầu tư tài chính

Nghiệp vụ	Số bút toán
Hạch toán hợp đồng hợp tác kinh doanh (BCC)	6
Hạch toán giao dịch mua, bán lại trái phiếu Chính phủ	9
Hạch toán dự phòng tổn thất đầu tư vào đơn vị khác	4
Hạch toán đầu tư vào công ty con	24
Hạch toán đầu tư vào công ty liên doanh, liên kết	7
Hạch toán cổ tức, lợi nhuận được chia	10
Hạch toán mua, bán chứng khoán kinh doanh	10
Hạch toán tiền gửi có kỳ hạn và đầu tư nắm giữ đến ngày đáo hạn	27
Hạch toán mua trái phiếu và thu lãi trái phiếu	8
Hạch toán góp vốn, đầu tư vào đơn vị khác	18

Căn cứ pháp lý

Phụ lục II Thông tư 99/2025/TT-BTC hướng dẫn Chế độ kế toán doanh nghiệp — phần phương pháp kế toán của TK 111 – Tiền mặt; TK 112 – Tiền gửi không kỳ hạn; TK 413 – Chênh lệch tỷ giá hối đoái.
Khoản 1 Điều 31 Thông tư 99/2025/TT-BTC — hiệu lực từ 01/01/2026, thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC.
Hệ thống tài khoản kế toán · Toàn bộ nghiệp vụ định khoản