Gorsachius melanolophus (Raffles, 1822)
| Danh mục | Tình trạng của loài |
|---|---|
| Danh lục Đỏ IUCN | LC - Ít quan tâm — Đã được đánh giá nhưng chưa thuộc bất kỳ hạng bị đe dọa nào. |
| CITES | Phụ lục II |
| Danh mục loài được ưu tiên bảo vệ | Có tên trong danh mục |
Vạc rừng có tên khoa học Gorsachius melanolophus (Raffles, 1822), thuộc họ Ardeidae, bộ Pelecaniformes, lớp Aves, giới Animalia.
Loài này được ghi nhận trong 2 danh mục pháp lý về bảo tồn: Phụ lục II CITES; Loài được ưu tiên bảo vệ — Động vật.
Về hạng bảo tồn, loài được xếp LC - Ít quan tâm theo Danh lục Đỏ IUCN.
Dữ liệu phân bố ghi nhận loài tại 14 tỉnh, thành phố: Hà Nội, Ninh Bình, Hưng Yên, Hà Tĩnh, Thanh Hóa, Nghệ An, Hồ Chí Minh, Cà Mau và 6 địa phương khác.
Loài đã được kiểm kê tại 3 khu bảo tồn thiên nhiên, di sản thiên nhiên trong nước.
Mỗi nhãn dưới đây tương ứng với một danh mục do văn bản quy phạm pháp luật ban hành. Bấm vào tên văn bản để đọc toàn văn trong kho.
Công ước CITES
Những loài động vật, thực vật hoang dã hiện chưa bị đe dọa tuyệt chủng nhưng có thể sẽ bị tuyệt chủng nếu hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu, tái xuất khẩu, nhập nội từ biển và giới thiệu từ biển mẫu vật của những loài này khai thác từ tự nhiên vì mục đích thương mại không được kiểm soát.
Căn cứ: Nghị định 06/2019/NĐ-CP
Nghị định 160/2013/NĐ-CP
Thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ. Đây là chế độ quản lý nghiêm ngặt nhất trong hệ thống pháp luật đa dạng sinh học Việt Nam.
Căn cứ: Nghị định 160/2013/NĐ-CP · Luật Đa dạng sinh học 2008
Hạng bảo tồn là kết quả đánh giá khoa học về nguy cơ tuyệt chủng, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không. Một loài có thể được xếp hạng mà chưa thuộc danh mục nào, và ngược lại.
| Nguồn đánh giá | Hạng | Ý nghĩa |
|---|---|---|
| Danh lục Đỏ IUCN | LC - Ít quan tâm Least Concern | Đã được đánh giá nhưng chưa thuộc bất kỳ hạng bị đe dọa nào. |
Kích thước 48-51 cm. Cá thể trưởng thành: phần trên cơ thể và hai bên cánh hung nâu đậm, hai bên đầu và cổ hung sáng hơn, đỉnh đầu đen với mào dài, phía trên cổ và ngực điểm các sọc đen, mỏ và chân ngắn, phần bụng và dưới đuôi điểm các chấm đen trắng nhỏ, đuôi đen nhạt, chân xanh nhạt. Con non: thân xám điểm các viền trắng nhỏ, đỉnh đầu và gáy đen hơn với các viền trắng đậm hơn, cổ họng trắng nhạt điểm các sọc đen. Sinh sản từ tháng 5-7, thường đẻ 3-5 trứng.
Các khu vực đầm lầy, các con suối bên trong rừng lá rộng thường xanh, rừng hỗn giao rụng lá, rừng đầm lầy nước ngọt, rừng thứ sinh, thỉnh thoảng ghi nhận trong rừng tre nứa, chủ yếu kiếm ăn vào ban đêm, phân bố lên đến độ cao 1.600 m.
Loài di cư sinh sản hiếm tại Đông Bắc, Bắc Trung Bộ, loài định cư không phổ biến tại Trung Trung Bộ và Nam Bộ, đã từng ghi nhận tại Tây Bắc (VQG Cúc Phương, Cát Tiên, Phú Quốc)
| Mối đe dọa được ghi nhận | Sự suy giảm quần thể · Mất môi trường sống |
| Giá trị của loài | Giá trị khoa học · Giá trị môi trường sinh thái |
Địa danh đã được quy về đơn vị hành chính hiện hành sau sắp xếp năm 2025.
| Tỉnh, thành phố có ghi nhận phân bố |
|---|
| Hà Nội |
| Ninh Bình |
| Hưng Yên |
| Hà Tĩnh |
| Thanh Hóa |
| Nghệ An |
| Hồ Chí Minh |
| Cà Mau |
| An Giang |
| Lào Cai |
| Tây Ninh |
| Gia Lai |
| Đắk Lắk |
| Đồng Tháp |
Theo kết quả kiểm kê loài tại các khu bảo tồn, di sản thiên nhiên trong Cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học quốc gia.
| Khu bảo tồn / di sản thiên nhiên | Phân loại | Địa bàn |
|---|---|---|
| Vườn quốc gia Cát Tiên | Di sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệt | Đồng Nai |
| Vườn quốc gia Cúc Phương | Di sản thiên nhiên cấp quốc gia | Ninh Bình, Phú Thọ, Thanh Hóa |
| Khu bảo tồn thiên nhiên Kon Chư Răng | Di sản thiên nhiên cấp tỉnh | Gia Lai |
| Tên gọi | Tên khoa học | Sách Đỏ VN | IUCN | NĐ 84/2021 |
|---|---|---|---|---|
| Cò trắng Trung Quốc | Egretta eulophotes | VU - Sẽ nguy cấp | VU - Sẽ nguy cấp | Nhóm IB |
| Vạc hoa | Gorsachius magnificus | CR - Rất nguy cấp | CR - Cực kỳ nguy cấp | Nhóm IB |
| Cò lửa | Ixobrychus cinnamomeus | NE - Không đánh giá | LC - Ít quan tâm | — |
| Cò trắng | Egretta garzetta | — | — | — |
| Cò lửa lùn | Ixobrychus sinensis | — | LC - Ít quan tâm | — |
| Cò ngàng lớn | Ardea alba | — | — | — |
| Cò bợ | Ardeola bacchus | — | — | — |
| Diệc xám | Ardea cinerea | — | — | — |
| Vạc rạ | Botaurus stellaris | — | LC - Ít quan tâm | — |
| Cò xanh | Butorides striatus | — | — | — |
| Diệc lửa | Ardea purpurea | — | — | — |
| Cò bợ Java | Ardeola speciosa | — | — | — |