Bạc cách (Leptomischus primuloides)

Leptomischus primuloides Drake

Tên địa phương: Báo xuân già
Mã định danh quốc gia: 3TRL2.HSL
Nhóm hồ sơ: Loài nguy cấp, quý, hiếm
Danh mụcTình trạng của loài
Sách Đỏ Việt Nam 2007VU - Sẽ nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần.

Bạc cách có tên khoa học Leptomischus primuloides Drake, thuộc họ Rubiaceae, bộ Gentianales, lớp Magnoliopsida, giới Plantae.

Về hạng bảo tồn, loài được xếp VU - Sẽ nguy cấp theo Sách Đỏ Việt Nam 2007.

Dữ liệu phân bố ghi nhận loài tại 2 tỉnh, thành phố: Hà Nội, Phú Thọ.

Loài đã được kiểm kê tại 4 khu bảo tồn thiên nhiên, di sản thiên nhiên trong nước.

Hạng bảo tồn

Hạng bảo tồn là kết quả đánh giá khoa học về nguy cơ tuyệt chủng, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không. Một loài có thể được xếp hạng mà chưa thuộc danh mục nào, và ngược lại.

Nguồn đánh giáHạngÝ nghĩa
Sách Đỏ Việt Nam 2007VU - Sẽ nguy cấp
Vulnerable
Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần.

Đặc điểm và sinh thái

Đặc điểm nhận dạng

Cỏ sống lâu năm, có thân bò, ít nhiều hóa gỗ và phần tận cùng mọc thẳng đứng, cao 2-4 cm. Lá mọc đối chữ thập trên đỉnh thân thành hình hoa thị. Lá hình trứng ngược dài, tù, và có một mũi nhọn ngắn ở đầu, dài 15-25 cm, rộng 5-10 cm thót dần thành hình nêm ở gốc, mặt trên hoàn toàn nhẵn, mặt dưới có lông trên gân, phiến lá mỏng gần như giấy và có 15-17 đôi gân bậc hai. Cụm hoa ở nách lá, có xim hình đầu, đường kính 2-5 cm, mọc đơn độc trên cuống hoa dài 6-12 cm. Hoa màu vàng, ống đài dài 1,5 mm, mang ở đầu 5 thùy thuôn, dài 2.5 mm, có lông ở lưng cũng như ở mặt ngoài của ống đài. Ống tràng dài 16-18 mm, hình trụ hẹp, loe dần về phía họng tràng với 5 thùy ở đầu, dài 2 mm, cuộn ra ngoài. Nhị 5, không thò ra khỏi ống tràng. Bầu 2 ô, nhiều noãn. Quả khô tự mở bằng một nắp tròn ở đầu. Hạt nhiều và rất nhỏ.

Đặc tính sinh học

Sinh học và sinh thái: Cỏ sống lâu năm, có thân bò, ít nhiều hóa gỗ và phần tận cùng mọc thẳng đứng. Mùa hoa và quả tháng 10-11. Mọc dưới tán rừng rậm nhiệt đới thường xanh mưa mùa ẩm. Tái sinh bằng hạt và chồi.

Môi trường sinh sống

Dưới tán rừng rậm nhiệt đới thường xanh mưa mùa ẩm.

Tình trạng sinh sống

Có lẽ là loài đặc hữu của Việt Nam. Cây hiếm, có hoa rất đẹp. Loài phân bố hẹp, môi trường sống đang bị xâm hại do việc phá rừng hiện nay, nên ảnh hường đến môi trường sống. Bị đe dọa tuyệt chủng.

Mối đe dọa và giá trị

Mối đe dọa được ghi nhậnSự suy giảm quần thể · Mất môi trường sống
Giá trị của loàiGiá trị khoa học · Giá trị môi trường sinh thái

Phân bố tại Việt Nam

Địa danh đã được quy về đơn vị hành chính hiện hành sau sắp xếp năm 2025.

Tỉnh, thành phố có ghi nhận phân bố
Hà Nội
Phú Thọ

Khu bảo tồn ghi nhận loài

Theo kết quả kiểm kê loài tại các khu bảo tồn, di sản thiên nhiên trong Cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học quốc gia.

Khu bảo tồn / di sản thiên nhiênPhân loạiĐịa bàn
Vườn quốc gia Pù MátDi sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệtNghệ An
Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ BàngDi sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệtQuảng Trị
Vườn quốc gia Ba VìDi sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệtHà Nội, Phú Thọ
Khu bảo tồn thiên nhiên Phu CanhDi sản thiên nhiên cấp tỉnhPhú Thọ

Loài khác trong họ Rubiaceae

Tên gọiTên khoa họcSách Đỏ VNIUCNNĐ 84/2021
Xương cáPsydrax dicoccosVU - Sẽ nguy cấpLC - Ít quan tâm
Chim tríchBenkara depauperataVU - Sẽ nguy cấp
Kỳ namHydnophytum formicarumEN - Nguy cấp
Ái lợiAlleizettella rubraVU - Sẽ nguy cấpVU - Sẽ nguy cấp
Cà phê Đồng NaiCoffea ebracteolataLC - Ít lo ngạiVU - Sẽ nguy cấp
Dành dành Việt NamRidsdalea vietnamensisVU - Sẽ nguy cấp
Xuân tôn Phú QuốcDiscospermum quocensisVU - Sẽ nguy cấp
Ổ kiến gaiMyrmecodia tuberosaVU - Sẽ nguy cấp
Xuân tônXantonneopsis robinsoniiVU - Sẽ nguy cấp
Nhĩ đàiXanthophytum attopevenseVU - Sẽ nguy cấp
Cà phê ArabicaCoffea arabicaEN - Nguy cấp
Xú Hương BidoupLasianthus bidoupensis

Câu hỏi thường gặp

Bạc cách là loài gì?

Bạc cách có tên khoa học Leptomischus primuloides Drake, thuộc họ Rubiaceae, bộ Gentianales, lớp Magnoliopsida, giới Plantae. Cỏ sống lâu năm, có thân bò, ít nhiều hóa gỗ và phần tận cùng mọc thẳng đứng, cao 2-4 cm. Lá mọc đối chữ thập trên đỉnh thân thành hình hoa thị. Lá hình trứng ngược dài, tù, và có một mũi nhọn ngắn ở đầu, dài 15-25 cm, rộng 5-10 cm thót dần thành hình nêm ở gốc, mặt trên hoàn toàn nhẵn, mặt dưới có lông trên gân, phiến lá mỏng gần như giấy và có 15-17 đôi gân bậc hai. Cụm hoa ở nách lá, có xim hìn... Loài được ghi nhận phân bố tại Hà Nội, Phú Thọ.

Bạc cách được xếp hạng bảo tồn thế nào?

Sách Đỏ Việt Nam 2007 xếp loài ở hạng VU - Sẽ nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần. Hạng bảo tồn phản ánh mức độ nguy cơ tuyệt chủng theo đánh giá khoa học, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không.

Bạc cách phân bố ở khu bảo tồn nào?

Dữ liệu kiểm kê ghi nhận loài tại 4 khu: Vườn quốc gia Pù Mát, Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, Vườn quốc gia Ba Vì, Khu bảo tồn thiên nhiên Phu Canh.

Vì sao bạc cách bị đe dọa?

Cơ sở dữ liệu ghi nhận các mối đe dọa chính với loài gồm: Sự suy giảm quần thể; Mất môi trường sống. Về tình trạng sinh sống: Có lẽ là loài đặc hữu của Việt Nam. Cây hiếm, có hoa rất đẹp. Loài phân bố hẹp, môi trường sống đang bị xâm hại do việc phá rừng hiện nay, nên ảnh hường đến môi trường sống. Bị đe dọa tuyệt chủng.

Căn cứ pháp lý

  • Luật Đa dạng sinh học 2008
  • Nghị định 06/2019/NĐ-CP
  • Nghị định 84/2021/NĐ-CP
  • Nghị định 160/2013/NĐ-CP
  • Nghị định 26/2019/NĐ-CP
Cập nhật từ nguồn: 24/10/2025. Trang này tổng hợp lại dữ liệu công bố công khai và đối chiếu với văn bản pháp luật hiện hành; khi cần căn cứ chính thức, tra cứu trực tiếp văn bản gốc.

Danh mục công cụ 120

Thuế & kế toán14
Lao động & BHXH8
Doanh nghiệp16
Tài chính8
Dân sự10
Hành chính6
Giao thông16
Đất đai & xây dựng4
Nông nghiệp6
Giáo dục16
Y tế7
Lịch & văn hóa9
Xem tất cả 120 công cụ