Nưa chân vịt (Tacca palmata)

Tacca palmata Blume

Tên địa phương: Râu hùm lá chân vịt
Mã định danh quốc gia: 7BCCD.HSL
Nhóm hồ sơ: Loài nguy cấp, quý, hiếm
Danh mụcTình trạng của loài
Sách Đỏ Việt Nam 2007VU - Sẽ nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần.

Nưa chân vịt có tên khoa học Tacca palmata Blume, thuộc họ Dioscoreaceae, bộ Dioscoreales, lớp Liliopsida, giới Plantae.

Về hạng bảo tồn, loài được xếp VU - Sẽ nguy cấp theo Sách Đỏ Việt Nam 2007.

Dữ liệu phân bố ghi nhận loài tại 2 tỉnh, thành phố: Hồ Chí Minh, An Giang.

Loài đã được kiểm kê tại 3 khu bảo tồn thiên nhiên, di sản thiên nhiên trong nước.

Hạng bảo tồn

Hạng bảo tồn là kết quả đánh giá khoa học về nguy cơ tuyệt chủng, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không. Một loài có thể được xếp hạng mà chưa thuộc danh mục nào, và ngược lại.

Nguồn đánh giáHạngÝ nghĩa
Sách Đỏ Việt Nam 2007VU - Sẽ nguy cấp
Vulnerable
Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần.

Đặc điểm và sinh thái

Đặc điểm nhận dạng

Đặc điểm nhận dạng: Cỏ nhiều năm, cao 30-40 cm, có củ hình cầu hoặc hình bầu dục rộng (đường kính đạt tới 1,5-3 cm), mang 1-3 (5) lá có cuống dài; phiến lá xẻ thuỳ chân vịt thành 4-8 thuỳ. Cụm hoa 1 (2) dạng tán, ở trên cuống dàỉ bằng cuống lá (cỡ 30-40 cm), chứa khoảng 10 hoa. Lá bắc tổng bao 4, dạng lá với gân hình chân vịt, xếp chéo chữ thập thành 2 vòng; 2 chiếc vòng ngoài gần hình bầu dục nhọn đầu; 2 chiếc vòng trong hình thoi và có cuống rõ. Hoa nhỏ, màu xanh hoặc màu nâu tím; không có các lá bắc hình sợi (không có râu). Cuống hoa dài 1 -2 cm. Bao hoa hợp nhau ở gốc, đỉnh xẻ thành 6 thuỳ, trong đó có 3 thuỳ vòng ngoài hình mắt chim nhọn đầu, 3 thuỳ vòng trong dài hơn và xẻ đôi ở đỉnh. Nhị 6, đỉnh đối diện với các thuỳ của bao hoa. Bầu 1 ô với 3 gíá noãn bên, chứa nhiều noãn. Quả nạc, hình cầu, đường kính tới 1 cm, chứa chừng 10 hạt.

Đặc tính sinh học

Nguồn gen độc đáo. Ra hoa tháng 7-9. Cây tái sinh bằng hạt hoặc bằng củ. Mọc rải rác ven rừng, trong rừng thứ sinh, trảng cây bụi, nơi ẩm, nhiều mùn, trong rừng Tre nứa, ven suối, ở độ cao dưới 200 m.

Môi trường sinh sống

Mọc rải rác ven rừng, trong rừng thứ sinh, trảng cây bụi, nơi ẩm, nhiều mùn, trong rừng Tre nứa, ven suối, ở độ cao dưới 200 m.

Tình trạng sinh sống

Loài bị khai thác để làm thuốc; môi trường sổng bị xâm hại.

Mối đe dọa và giá trị

Mối đe dọa được ghi nhậnSự suy giảm quần thể · Mất môi trường sống · Săn bắt, khai thác quá mức
Giá trị của loàiGiá trị khoa học · Giá trị y tế · Giá trị đặc biệt khác

Phân bố tại Việt Nam

Địa danh đã được quy về đơn vị hành chính hiện hành sau sắp xếp năm 2025.

Tỉnh, thành phố có ghi nhận phân bố
Hồ Chí Minh
An Giang

Khu bảo tồn ghi nhận loài

Theo kết quả kiểm kê loài tại các khu bảo tồn, di sản thiên nhiên trong Cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học quốc gia.

Khu bảo tồn / di sản thiên nhiênPhân loạiĐịa bàn
Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ BàngDi sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệtQuảng Trị
Vườn quốc gia Côn ĐảoDi sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệtHồ Chí Minh
Vườn quốc gia Phú QuốcDi sản thiên nhiên cấp quốc giaAn Giang

Loài khác trong họ Dioscoreaceae

Tên gọiTên khoa họcSách Đỏ VNIUCNNĐ 84/2021
Ngải RợmTacca integrifoliaVU - Sẽ nguy cấp
Phá LửaTacca subflabellataVU - Sẽ nguy cấp
Nần gừngDioscorea dissimulansVU - Sẽ nguy cấp
Củ mài gừngDioscorea zingiberensisVU - Sẽ nguy cấp
Nần NghệDioscorea collettiiEN - Nguy cấp
Nần đenDioscorea membranaceaEN - Nguy cấp

Câu hỏi thường gặp

Nưa chân vịt là loài gì?

Nưa chân vịt có tên khoa học Tacca palmata Blume, thuộc họ Dioscoreaceae, bộ Dioscoreales, lớp Liliopsida, giới Plantae. Đặc điểm nhận dạng: Cỏ nhiều năm, cao 30-40 cm, có củ hình cầu hoặc hình bầu dục rộng (đường kính đạt tới 1,5-3 cm), mang 1-3 (5) lá có cuống dài; phiến lá xẻ thuỳ chân vịt thành 4-8 thuỳ. Cụm hoa 1 (2) dạng tán, ở trên cuống dàỉ bằng cuống lá (cỡ 30-40 cm), chứa khoảng 10 hoa. Lá bắc tổng bao 4, dạng lá với gân hình chân vịt, xếp chéo chữ thập thành 2 vòng; 2 chiếc vòng ngoài gần hình bầu dục nhọ... Loài được ghi nhận phân bố tại Hồ Chí Minh, An Giang.

Nưa chân vịt được xếp hạng bảo tồn thế nào?

Sách Đỏ Việt Nam 2007 xếp loài ở hạng VU - Sẽ nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần. Hạng bảo tồn phản ánh mức độ nguy cơ tuyệt chủng theo đánh giá khoa học, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không.

Nưa chân vịt phân bố ở khu bảo tồn nào?

Dữ liệu kiểm kê ghi nhận loài tại 3 khu: Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, Vườn quốc gia Côn Đảo, Vườn quốc gia Phú Quốc.

Vì sao nưa chân vịt bị đe dọa?

Cơ sở dữ liệu ghi nhận các mối đe dọa chính với loài gồm: Sự suy giảm quần thể; Mất môi trường sống; Săn bắt, khai thác quá mức. Về tình trạng sinh sống: Loài bị khai thác để làm thuốc; môi trường sổng bị xâm hại.

Căn cứ pháp lý

  • Luật Đa dạng sinh học 2008
  • Nghị định 06/2019/NĐ-CP
  • Nghị định 84/2021/NĐ-CP
  • Nghị định 160/2013/NĐ-CP
  • Nghị định 26/2019/NĐ-CP
Cập nhật từ nguồn: 29/10/2025. Trang này tổng hợp lại dữ liệu công bố công khai và đối chiếu với văn bản pháp luật hiện hành; khi cần căn cứ chính thức, tra cứu trực tiếp văn bản gốc.

Danh mục công cụ 120

Thuế & kế toán14
Lao động & BHXH8
Doanh nghiệp16
Tài chính8
Dân sự10
Hành chính6
Giao thông16
Đất đai & xây dựng4
Nông nghiệp6
Giáo dục16
Y tế7
Lịch & văn hóa9
Xem tất cả 120 công cụ