Bách bộ đứng (Stemona kerrii)

Stemona kerrii Craib

Mã định danh quốc gia: VN-005410.HSL
Nhóm hồ sơ: Loài nguy cấp, quý, hiếm
Danh mụcTình trạng của loài
Sách Đỏ Việt Nam 2007VU - Sẽ nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần.

Bách bộ đứng có tên khoa học Stemona kerrii Craib, thuộc họ Stemonaceae, bộ Pandanales, lớp Liliopsida, giới Plantae.

Về hạng bảo tồn, loài được xếp VU - Sẽ nguy cấp theo Sách Đỏ Việt Nam 2007.

Dữ liệu phân bố ghi nhận loài tại 3 tỉnh, thành phố: Phú Thọ, Ninh Bình, Thanh Hóa.

Loài đã được kiểm kê tại 1 khu bảo tồn thiên nhiên, di sản thiên nhiên trong nước.

Hạng bảo tồn

Hạng bảo tồn là kết quả đánh giá khoa học về nguy cơ tuyệt chủng, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không. Một loài có thể được xếp hạng mà chưa thuộc danh mục nào, và ngược lại.

Nguồn đánh giáHạngÝ nghĩa
Sách Đỏ Việt Nam 2007VU - Sẽ nguy cấp
Vulnerable
Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần.

Đặc điểm và sinh thái

Đặc điểm nhận dạng

Đặc điểm nhận dạng: Cây nhỏ, mọc đứng, cao 20-40 cm hoặc hơn; phân nhánh, có lông nâu thưa. Rễ củ mọc thành chùm (10-15cu), nạc. Lá phía dưới tiêu giảm thành vảy, dài 5-7mm. Lá phía trên mọc so le, cuống dài 3-5 cm, có lông nâu; phiến lá hình tim, đầu nhọn, cỡ 11-19x6-14 cm. Gân 9-13 cái, hình cung, rõ ở mặt dưới. Cụm hoa ở kẽ lá, gần như không cuống, 4-5 lá bắc; phía trên Cỏn có 3-6 lá bấc nhỏ, hình mác, có lông mịn ở mặt lung. Hoa dài khoảng l cm, màu lục; bao hoa gồm 4 mảnh, 2 cái ngoài hinh dải, nhọn, có 7 gân; 2 cái trong hình thuôn, có lông, 9 gân. Nhị 4, giống nhau, dài 11 mm; bao phấn dài 3mm; trung đới hình dải, lượn sóng, đầu nhọn, dài 7mm. Bầu hình tháp; vòi nhụy không rõ ràng. Noãn 4, đứng. Quả nang, khi chín tách thành 2 mảnh. Hạt nhò.

Đặc tính sinh học

Nguổn gen tương đối hiếm đối với Việt Nam. Mùa hoa tháng 3-4, quả tháng 4-7. Gieo giống tự nhiên bởi hạt. Sau khi bị chặt phá, phần còn lại vẫn có khả năng tái sinh. Cây ưa ẩm, chịu bóng và hơi ưa sáng. Thường mọc rải rác ở ven rừng ẩm, dọc hành lang ven suối ở cửa rừng, ở độ cao đến 600 m.

Môi trường sinh sống

Cây ưa ẩm, chịu bóng và hơi ưa sáng. Thường mọc rải rác ở ven rừng ẩm, dọc hành lang ven suối ở cửa rừng, ở độ cao đến 600 m.

Tình trạng sinh sống

Các điểm phân bố có số cá thể ít. Môi trường sống bị xâm hại do nạn phá rừng làm nương rẫy.

Mối đe dọa và giá trị

Mối đe dọa được ghi nhậnSự suy giảm quần thể · Mất môi trường sống
Giá trị của loàiGiá trị khoa học · Giá trị y tế · Giá trị môi trường sinh thái · Giá trị đặc biệt khác

Phân bố tại Việt Nam

Địa danh đã được quy về đơn vị hành chính hiện hành sau sắp xếp năm 2025.

Tỉnh, thành phố có ghi nhận phân bố
Phú Thọ
Ninh Bình
Thanh Hóa

Khu bảo tồn ghi nhận loài

Theo kết quả kiểm kê loài tại các khu bảo tồn, di sản thiên nhiên trong Cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học quốc gia.

Khu bảo tồn / di sản thiên nhiênPhân loạiĐịa bàn
Vườn quốc gia Cúc PhươngDi sản thiên nhiên cấp quốc giaNinh Bình, Phú Thọ, Thanh Hóa

Loài khác trong họ Stemonaceae

Tên gọiTên khoa họcSách Đỏ VNIUCNNĐ 84/2021
Bách bộ lá nhỏStemona pierreiVU - Sẽ nguy cấp
Bách bộ namStemona cochinchinensisVU - Sẽ nguy cấp
Bách bộ hoa tímStemona collinsiaeCR - Rất nguy cấp

Câu hỏi thường gặp

Bách bộ đứng là loài gì?

Bách bộ đứng có tên khoa học Stemona kerrii Craib, thuộc họ Stemonaceae, bộ Pandanales, lớp Liliopsida, giới Plantae. Đặc điểm nhận dạng: Cây nhỏ, mọc đứng, cao 20-40 cm hoặc hơn; phân nhánh, có lông nâu thưa. Rễ củ mọc thành chùm (10-15cu), nạc. Lá phía dưới tiêu giảm thành vảy, dài 5-7mm. Lá phía trên mọc so le, cuống dài 3-5 cm, có lông nâu; phiến lá hình tim, đầu nhọn, cỡ 11-19x6-14 cm. Gân 9-13 cái, hình cung, rõ ở mặt dưới. Cụm hoa ở kẽ lá, gần như không cuống, 4-5 lá bắc; phía trên Cỏn có 3-6 lá bấc nhỏ, h... Loài được ghi nhận phân bố tại Phú Thọ, Ninh Bình, Thanh Hóa.

Bách bộ đứng được xếp hạng bảo tồn thế nào?

Sách Đỏ Việt Nam 2007 xếp loài ở hạng VU - Sẽ nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần. Hạng bảo tồn phản ánh mức độ nguy cơ tuyệt chủng theo đánh giá khoa học, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không.

Bách bộ đứng phân bố ở khu bảo tồn nào?

Dữ liệu kiểm kê ghi nhận loài tại 1 khu: Vườn quốc gia Cúc Phương.

Vì sao bách bộ đứng bị đe dọa?

Cơ sở dữ liệu ghi nhận các mối đe dọa chính với loài gồm: Sự suy giảm quần thể; Mất môi trường sống. Về tình trạng sinh sống: Các điểm phân bố có số cá thể ít. Môi trường sống bị xâm hại do nạn phá rừng làm nương rẫy.

Căn cứ pháp lý

  • Luật Đa dạng sinh học 2008
  • Nghị định 06/2019/NĐ-CP
  • Nghị định 84/2021/NĐ-CP
  • Nghị định 160/2013/NĐ-CP
  • Nghị định 26/2019/NĐ-CP
Cập nhật từ nguồn: 29/10/2025. Trang này tổng hợp lại dữ liệu công bố công khai và đối chiếu với văn bản pháp luật hiện hành; khi cần căn cứ chính thức, tra cứu trực tiếp văn bản gốc.

Danh mục công cụ 120

Thuế & kế toán14
Lao động & BHXH8
Doanh nghiệp16
Tài chính8
Dân sự10
Hành chính6
Giao thông16
Đất đai & xây dựng4
Nông nghiệp6
Giáo dục16
Y tế7
Lịch & văn hóa9
Xem tất cả 120 công cụ