Ba ba yếm đốm (Pelodiscus variegatus)

Ba ba yếm đốm có tên khoa học Pelodiscus variegatus Farkas, Ziegler, Pham, Ong & Fritz, 2019, thuộc họ Trionychidae, bộ Testudines, giới Animalia.

Về hạng bảo tồn, loài được xếp VU - Sẽ nguy cấp theo Sách Đỏ Việt Nam 2024.

Dữ liệu phân bố ghi nhận loài tại 16 tỉnh, thành phố: Lai Châu, Lào Cai, Sơn La, Tuyên Quang, Phú Thọ, Thái Nguyên, Lạng Sơn, Bắc Ninh và 8 địa phương khác.

Loài đã được kiểm kê tại 3 khu bảo tồn thiên nhiên, di sản thiên nhiên trong nước.

Hạng bảo tồn

Hạng bảo tồn là kết quả đánh giá khoa học về nguy cơ tuyệt chủng, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không. Một loài có thể được xếp hạng mà chưa thuộc danh mục nào, và ngược lại.

Đặc điểm và sinh thái

Đặc điểm nhận dạng

Loài rùa mai mềm cỡ lớn, chiều dài mai có thể tới 430mm. Ở mỗi bên cổ, gần thân có 1 đám nốt sần. Mai phủ lớp da mỏng, viền trước bờ mai có 1 hàng nốt sần nhỏ. Phần cuối mai có những nốt sần to. Trên đầu có những sọc đen mảnh. Mai mầu xám nhạt, lấm tấm có những vết đen.

Đặc tính sinh học

Sống chủ yếu ở các sông, suối vùng rừng núi, các vùng đầm lầy ở các khu vực rừng còn được bảo vệ tốt. Là loài ăn thịt, ăn các loại cá, thân mềm, sâu bọ, ếch nhái, chuột.. Mùa sinh sản vào khoảng tháng 4 đến tháng 8, đẻ từ 2-4 lần /năm, mỗi lần từ 10-28 trứng, đẻ trứng trên các bãi cát, đất ẩm gần nơi sống. Giới tính của con non mới nở phụ thuộc vào nhiệt độ môi trường tự nhiên.

Môi trường sinh sống

Sông, suối, ao, kênh mương có dòng chảy chậm, ở vùng đồng bằng và trung du, ba ba yếm đốm thường trú ẩn ở các vũng nước sâu trong ao, nền đáy có nhiều bùn, phía trên có các loại thực vật che phủ.

Tình trạng sinh sống

Đây là loài phân bố rộng ở các tỉnh trung du và đồng bằng thuộc miền Bắc, miền Trung, Nam Trung Bộ vào đến tỉnh Khánh Hòa; sinh cảnh sống của loài bị chia cắt, suy thoái do tác động của các hoạt động sản xuất nông nghiệp, ô nhiễm nguồn nước; loài này bị săn bắt phục vụ buôn bán, làm thực phẩm và dược liệu; quần thể trong tự nhiên bị suy giảm ước tính khoảng trên 30% trong vòng hơn 30 năm qua

Mối đe dọa và giá trị

Phân bố tại Việt Nam

Địa danh đã được quy về đơn vị hành chính hiện hành sau sắp xếp năm 2025.

Khu bảo tồn ghi nhận loài

Theo kết quả kiểm kê loài tại các khu bảo tồn, di sản thiên nhiên trong Cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học quốc gia.

Loài khác trong họ Trionychidae