Tam thụ hùng dòn (Trigonostemon fragilis)
Trigonostemon fragilis (Gagnep.) Airy Shaw
| Danh mục | Tình trạng của loài |
|---|---|
| Sách Đỏ Việt Nam 2007 | VU - Sẽ nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần. |
| Danh lục Đỏ IUCN | VU - Sẽ nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần. |
Tam thụ hùng dòn có tên khoa học Trigonostemon fragilis (Gagnep.) Airy Shaw, thuộc họ Euphorbiaceae, bộ Malpighiales, lớp Magnoliopsida, giới Plantae.
Về hạng bảo tồn, loài được xếp VU - Sẽ nguy cấp theo Sách Đỏ Việt Nam 2007; VU - Sẽ nguy cấp theo Danh lục Đỏ IUCN.
Dữ liệu phân bố ghi nhận loài tại 2 tỉnh, thành phố: Khánh Hòa, Đắk Lắk.
Loài đã được kiểm kê tại 2 khu bảo tồn thiên nhiên, di sản thiên nhiên trong nước.
Hạng bảo tồn
Hạng bảo tồn là kết quả đánh giá khoa học về nguy cơ tuyệt chủng, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không. Một loài có thể được xếp hạng mà chưa thuộc danh mục nào, và ngược lại.
| Nguồn đánh giá | Hạng | Ý nghĩa |
|---|---|---|
| Sách Đỏ Việt Nam 2007 | VU - Sẽ nguy cấp Vulnerable | Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần. |
| Danh lục Đỏ IUCN | VU - Sẽ nguy cấp Vulnerable | Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng lớn ngoài thiên nhiên trong tương lai tương đối gần. |
Đặc điểm và sinh thái
Đặc điểm nhận dạng
Cây gỗ nhỏ, cao 2-3 m, có cành ngắn nhọn như gai. Lá thường hình trứng hay mác, dài 4-6 cm, rộng 2-3 cm, chóp lá nhọn hay tù, gốc tròn hay tù, có 3 gân gốc, có 2-3 đôi gân bên bậc hai, lúc non có lông. Cụm hoa ở nách lá gần đầu cành, Hoa đực có 5 cánh, màu trắng hay vàng vàng. Nhị 5, hợp thành cột, Hoa cái lớn hơn hoa đực và ở đầu cụm hoa; bầu với 3 vòi ngắn. Quả nang, nhẵn, có đường kính 1 cm
Đặc tính sinh học
Sinh học và sính thái: Loài đặc hữu và nguồn gen hiếm của Việt Nam. Cây gỗ nhỏ, có cành ngắn nhọn như gai. Mùa hoa quả gần như quanh năm, Tái sinh bằng hạt, Cây mọc trong rừng thường xanh, ven rừng duyên hải, ở độ cao từ thấp tới 500 m
Môi trường sinh sống
Rừng thường xanh, ven rừng duyên hải, ở độ cao từ thấp tới 500 m
Tình trạng sinh sống
Loài có khu phân bố hẹp, lại luôn bị đe dọa do nạn chặt phá rừng. Nơi cư trú luôn bị xâm hại, nên rất có khả năng bị tuyệt chủng
Mối đe dọa và giá trị
| Mối đe dọa được ghi nhận | Sự suy giảm quần thể · Mất môi trường sống |
| Giá trị của loài | Giá trị khoa học · Giá trị đặc biệt khác |
Phân bố tại Việt Nam
Địa danh đã được quy về đơn vị hành chính hiện hành sau sắp xếp năm 2025.
Khu bảo tồn ghi nhận loài
Theo kết quả kiểm kê loài tại các khu bảo tồn, di sản thiên nhiên trong Cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học quốc gia.
| Khu bảo tồn / di sản thiên nhiên | Phân loại | Địa bàn |
|---|---|---|
| Vườn quốc gia Chư Yang Sin | Di sản thiên nhiên cấp quốc gia | Đắk Lắk |
| Khu bảo tồn thiên nhiên Hòn Bà | Di sản thiên nhiên cấp tỉnh | Khánh Hòa |
Loài khác trong họ Euphorbiaceae
| Tên gọi | Tên khoa học | Sách Đỏ VN | IUCN | NĐ 84/2021 |
|---|---|---|---|---|
| Chi hùng | Thyrsanthera suborbicularis | VU - Sẽ nguy cấp | LC - Ít quan tâm | — |
| Cù đèn Đà Nẵng | Croton touranensis | VU - Sẽ nguy cấp | VU - Sẽ nguy cấp | — |
| Đen lá rộng | Cleidiocarpon laurinum | VU - Sẽ nguy cấp | LC - Ít quan tâm | — |
| Lộc mại Langbiang | Claoxylon langbiangense | — | EN - Nguy cấp | — |
Câu hỏi thường gặp
Tam thụ hùng dòn là loài gì?
Tam thụ hùng dòn được xếp hạng bảo tồn thế nào?
Tam thụ hùng dòn phân bố ở khu bảo tồn nào?
Vì sao tam thụ hùng dòn bị đe dọa?
Căn cứ pháp lý
- Luật Đa dạng sinh học 2008
- Nghị định 06/2019/NĐ-CP
- Nghị định 84/2021/NĐ-CP
- Nghị định 160/2013/NĐ-CP
- Nghị định 26/2019/NĐ-CP
