Bông lơn (Paulownia fargesii)

Paulownia fargesii Franch.

Tên địa phương: Hồng hoa hường

Mã định danh quốc gia: 75VCS.HSL

Nhóm hồ sơ: Loài nguy cấp, quý, hiếm

Danh mục	Tình trạng của loài
Sách Đỏ Việt Nam 2007	CR - Rất nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng ngoài thiên nhiên rất cao trong tương lai rất gần.
Danh lục Đỏ IUCN	LC - Ít quan tâm — Đã được đánh giá nhưng chưa thuộc bất kỳ hạng bị đe dọa nào.

›

›

›

›

HọPaulowniaceae

›

ChiPaulownia

Bông lơn có tên khoa học Paulownia fargesii Franch., thuộc họ Paulowniaceae, bộ Lamiales, lớp Magnoliopsida, giới Plantae.

Về hạng bảo tồn, loài được xếp CR - Rất nguy cấp theo Sách Đỏ Việt Nam 2007; LC - Ít quan tâm theo Danh lục Đỏ IUCN.

Dữ liệu phân bố ghi nhận loài tại 1 tỉnh, thành phố: Lào Cai.

Loài đã được kiểm kê tại 3 khu bảo tồn thiên nhiên, di sản thiên nhiên trong nước.

Hạng bảo tồn

Hạng bảo tồn là kết quả đánh giá khoa học về nguy cơ tuyệt chủng, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không. Một loài có thể được xếp hạng mà chưa thuộc danh mục nào, và ngược lại.

Nguồn đánh giá	Hạng	Ý nghĩa
Sách Đỏ Việt Nam 2007	CR - Rất nguy cấp Critically Endangered	Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng ngoài thiên nhiên rất cao trong tương lai rất gần.
Danh lục Đỏ IUCN	LC - Ít quan tâm Least Concern	Đã được đánh giá nhưng chưa thuộc bất kỳ hạng bị đe dọa nào.

Đặc điểm và sinh thái

Đặc điểm nhận dạng

Cây gỗ, cao 10-20 m, cành non có lông mịn màu vàng sét. Lá đơn mọc đối, hình trứng rộng hay hình trứng - hình tim. dài 8-10 (-20) cm, rộng 7-8 (-15) cm. Chóp lá nhọn, gốc tròn hay hình tim, mép nguyên hay có một vài răng lớn, nhẵn ở mặt trên, cỡ lông hình sao màu vàng sét ở mặt dưới, gân từ đáy 5, gân bên 2-3 đôi, cuống 3-6 (-10) cm. Cụm hoa hình chùm ở đỉnh cành, gồm các xim 3-5 hoa. Hoa to, có cuống dài 0,7-1,2 cm. Đài hình chuông hay hình nón ngược, dài 1-2 cm. rộng 0,8-1,3 cm, có lông hình sao phía ngoài, 5 thùy xẻ sau đến nửa chiều cao của đài. Tràng màu trắng-hồng, dài 6 cm, rộng 3 cm, có lông ở phía ngoài, 5 thùy đỉnh tròn, dài và rộng khoảng 2 cm. Nhị 4, dài 2-3 cm, chỉ nhị có lông tuyến; bao phấn có ô hình bầu dục dài 3 mm, rộng 2 mm. Bầu hình trứng dài 7 mm, rộng 5 mm, có tuyến; vòi dài 3 cm, có lông tuyến và lông hình sao. Quả nang gần hình cầu hay hình trứng-bầu dục, dài 3-4 cm, rộng 2-3 cm, mang đài tồn tại.

Đặc tính sinh học

Mùa ra hoa tháng 4-5, mùa quả chín tháng 8-9. Tái sinh tốt bằng hạt, sinh truởng nhanh. Gặp ở rừng thưa, núi đất, ở độ cao 1000-1600 m.

Môi trường sinh sống

Rừng thưa, núi đất, ở độ cao 1000-1600 m.

Tình trạng sinh sống

Loài hiếm, chỉ mới gặp ở Sa Pa, hiện rất khó tìm được những cá thể trưởng thành có kích thước lớn.

Mối đe dọa và giá trị

Mối đe dọa được ghi nhận	Sự suy giảm quần thể · Mất môi trường sống · Săn bắt, khai thác quá mức
Giá trị của loài	Giá trị môi trường sinh thái · Giá trị kinh tế · Giá trị khoa học

Phân bố tại Việt Nam

Địa danh đã được quy về đơn vị hành chính hiện hành sau sắp xếp năm 2025.

Tỉnh, thành phố có ghi nhận phân bố
Lào Cai

Khu bảo tồn ghi nhận loài

Theo kết quả kiểm kê loài tại các khu bảo tồn, di sản thiên nhiên trong Cơ sở dữ liệu đa dạng sinh học quốc gia.

Khu bảo tồn / di sản thiên nhiên	Phân loại	Địa bàn
Vườn quốc gia Hoàng Liên	Di sản thiên nhiên cấp quốc gia đặc biệt	Lào Cai, Lai Châu
Vườn quốc gia Cúc Phương	Di sản thiên nhiên cấp quốc gia	Ninh Bình, Phú Thọ, Thanh Hóa
Vườn quốc gia Phia Oắc - Phia Đén	Di sản thiên nhiên cấp quốc gia	Cao Bằng

Câu hỏi thường gặp

Bông lơn là loài gì?

Bông lơn có tên khoa học Paulownia fargesii Franch., thuộc họ Paulowniaceae, bộ Lamiales, lớp Magnoliopsida, giới Plantae. Cây gỗ, cao 10-20 m, cành non có lông mịn màu vàng sét. Lá đơn mọc đối, hình trứng rộng hay hình trứng - hình tim. dài 8-10 (-20) cm, rộng 7-8 (-15) cm. Chóp lá nhọn, gốc tròn hay hình tim, mép nguyên hay có một vài răng lớn, nhẵn ở mặt trên, cỡ lông hình sao màu vàng sét ở mặt dưới, gân từ đáy 5, gân bên 2-3 đôi, cuống 3-6 (-10) cm. Cụm hoa hình chùm ở đỉnh cành, gồm các xim 3-5 hoa. Hoa to, có c... Loài được ghi nhận phân bố tại Lào Cai.

Bông lơn được xếp hạng bảo tồn thế nào?

Sách Đỏ Việt Nam 2007 xếp loài ở hạng CR - Rất nguy cấp — Đối mặt nguy cơ tuyệt chủng ngoài thiên nhiên rất cao trong tương lai rất gần. Danh lục Đỏ IUCN xếp loài ở hạng LC - Ít quan tâm — Đã được đánh giá nhưng chưa thuộc bất kỳ hạng bị đe dọa nào. Hạng bảo tồn phản ánh mức độ nguy cơ tuyệt chủng theo đánh giá khoa học, khác với việc loài có nằm trong danh mục pháp lý hay không.

Bông lơn phân bố ở khu bảo tồn nào?

Dữ liệu kiểm kê ghi nhận loài tại 3 khu: Vườn quốc gia Hoàng Liên, Vườn quốc gia Cúc Phương, Vườn quốc gia Phia Oắc - Phia Đén.

Vì sao bông lơn bị đe dọa?

Cơ sở dữ liệu ghi nhận các mối đe dọa chính với loài gồm: Sự suy giảm quần thể; Mất môi trường sống; Săn bắt, khai thác quá mức. Về tình trạng sinh sống: Loài hiếm, chỉ mới gặp ở Sa Pa, hiện rất khó tìm được những cá thể trưởng thành có kích thước lớn.

Căn cứ pháp lý

Luật Đa dạng sinh học 2008
Nghị định 06/2019/NĐ-CP
Nghị định 84/2021/NĐ-CP
Nghị định 160/2013/NĐ-CP
Nghị định 26/2019/NĐ-CP

Cập nhật từ nguồn: 24/10/2025. Trang này tổng hợp lại dữ liệu công bố công khai và đối chiếu với văn bản pháp luật hiện hành; khi cần căn cứ chính thức, tra cứu trực tiếp văn bản gốc.