Xã là gì?
Thuật ngữ pháp lý này hiện có 126,211 văn bản áp dụng.
Định nghĩa pháp lý của Xã
Đơn vị hành chính cơ sở, thấp nhất trong hệ thống các đơn vị hành chính của nước Việt Nam. Xã là điểm tụ cư của người Việt sinh sống ở vùng đồng bằng và trung du của Việt Nam. Ở vùng núi, trước cách mạng tháng Tám gọi là bản. Bản là điểm tụ cư của các dân tộc thiểu số Việt Nam. Xã có thể bao gồm hai hoặc nhiều hơn các làng. Mỗi làng có thể chia thành các thôn hoặc xóm. Nhưng có xã chỉ có một làng, làng chỉ có một thôn. Trường hợp này gọi là nhất xã, nhất làng, nhất thôn. Dân cư trong xã có thể là người trong một dòng họ, hai dòng họ hoặc nhiều hơn dòng họ cùng chung sống. Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, cơ quan quản lý hành chính ở xã gồm có Hội đồng tộc biểu là người do các họ bầu ra, có nơi gọi là Hội đồng kỳ mục, là cơ quan quyết nghị và các lý dịch do Hội đồng tộc biểu, Hội đồng kỳ mục bầu với nhiệm kỳ là 3 năm hoặc 6 năm. Các lý dịch gồm có xã trưởng có thời kỳ gọi là xã quan, về sau gọi là lý trưởng, các phó lý, trương tuần, cai vạn, thủ quỹ, thủ lộ, hộ lại. Các lý dịch là những người chấp hành của Hội đồng tộc biểu. Các lý dịch còn được gọi là xã quan có thời kỳ do quan trên bổ nhiệm - thời kỳ đầu nhà Trần, các vua đầu triều Lê, nhưng về sau đều do xã tự chọn. Từ Cách mạng tháng Tám năm 1945 đến nay xã là đơn vị hành chính dưới huyện. Ở xã có Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực ở địa phương và Ủy ban nhân dân, có thời kỳ gọi là Ủy ban kháng chiến hành chính, là cơ quan chấp hành của Hội đồng nhân dân. Xã là đơn vị gần gũi nhất với dân, là nơi trực tiếp thực hiện đường lối chính sách của Đảng, là nơi thực thi mọi pháp luật của Nhà nước và mọi mệnh lệnh, chỉ thị của cấp trên. Xã là đơn vị hành chính ở cơ sở nhưng giữ vai trò quan trọng trong hệ thống bộ máy hành chính của quốc gia.
Căn cứ pháp lý: Từ điển Luật học trang 574
Văn bản pháp luật áp dụng định nghĩa “Xã” (126,211)
- Nghị quyết 664/NQ-HĐND năm 2025 sửa đổi tên các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tại các Phụ lục kèm theo Nghị quyết 596/NQ-HĐND quy định giá cụ thể dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh thuộc danh mục do quỹ bảo hiểm y tế thanh toán; giá cụ thể dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh do ngân sách nhà nước thanh toán; giá cụ thể dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh không thuộc danh mục do quỹ bảo hiểm y tế thanh toán mà không phải là dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh theo yêu cầu đối với các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh của Nhà nước thuộc phạm vi quản lý của tỉnh Thanh Hóa — lĩnh vực Bảo hiểm
- Quyết định 449/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực Nhà ở thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Xây dựng tỉnh Đồng Nai — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 3862/QĐ-UBND về đặt tên, đổi tên, điều chỉnh độ dài một số đường, phố và công trình công cộng trên địa bàn Thành phố Hà Nội năm 2025 — lĩnh vực Xây dựng
- Quyết định 805/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục 03 thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực Nhà ở thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Xây dựng tỉnh Gia Lai — lĩnh vực Bất động sản
- Nghị quyết 69-NQ/TW năm 2025 về Hội nghị lần thứ 12 Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 1821/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính và phê duyệt Quy trình nội bộ giải quyết thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực nhà ở thuộc phạm vi chức năng quản lý nhà nước của Sở xây dựng tỉnh Sơn La — lĩnh vực Hành chính
- Văn bản hợp nhất 20/VBHN-BNNMT năm 2025 hợp nhất Thông tư hướng dẫn thực hiện bảo đảm cấp nước an toàn khu vực nông thôn do Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành — lĩnh vực Tài nguyên - Môi trường
- Hướng dẫn 266/TANDTC-V1 thực hiện Quyết định 1244/2025/QĐ-CTN về đặc xá năm 2025 (đợt 2) đối với người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù và trong trường hợp đặc biệt đối với người đang được tạm đình chỉ chấp hành án phạt tù không đủ điều kiện đề nghị đặc xá hoặc người đang được hoãn chấp hành án phạt tù do Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Hình sự
- Quyết định 2519/QĐ-BTC năm 2025 công bố thủ tục hành chính bị bãi bỏ lĩnh vực Quản lý công sản thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Tài chính — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2893/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính chuẩn hóa thuộc phạm vi, chức năng quản lý của Sở Tư pháp thành phố Hải Phòng — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2894/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính chuẩn hóa thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hải Phòng — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 1562/QĐ-UBND năm 2025 công bố danh mục thủ tục hành chính quy định tại Nghị định 170/2025/NĐ-CP quy định về tuyển dụng, sử dụng và quản lý công chức thuộc phạm vi, chức năng quản lý của Sở Nội vụ tỉnh Điện Biên — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2269/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung lĩnh vực trợ giúp pháp lý thuộc thẩm quyền giải quyết và thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Tư pháp thành phố Huế
- Quyết định 628/QĐ-UBND năm 2025 công bố danh mục 01 thủ tục hành chính được sửa đổi, bổ sung cấp xã trong lĩnh vực hộ tịch thuộc phạm vi chức năng quản lý Nhà nước của Sở Tư pháp tỉnh Vĩnh Long — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 370/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính mới trong lĩnh vực Nhà ở thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Xây dựng tỉnh Phú Thọ — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2259/QĐ-UBND năm 2025 phê duyệt quy trình nội bộ, quy trình điện tử trong giải quyết thủ tục hành chính lĩnh vực đăng ký biện pháp bảo đảm thuộc thẩm quyền giải quyết của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An — lĩnh vực Hành chính
- Nghị quyết 117/2025/NQ-HĐND quy định nội dung, mức chi đối với các hoạt động tuyên truyền, văn hóa, nghệ thuật quần chúng trên địa bàn tỉnh Sơn La — lĩnh vực Tài chính nhà nước
- Nghị quyết 122/2025/NQ-HĐND sửa đổi, bãi bỏ nội dung Nghị quyết 99/2019/NQ-HDND quy định mức chi tiếp khách nước ngoài, tổ chức hội nghị quốc tế và tiếp khách trong nước trên địa bàn tỉnh Sơn La — lĩnh vực Tài chính nhà nước
- Nghị quyết 124/2025/NQ-HĐND quy định chế độ hỗ trợ kinh phí cho học sinh phải qua sông, suối, hồ để đi học trên địa bàn tỉnh Sơn La
- Nghị quyết 125/2025/NQ-HĐND bãi bỏ nội dung, mức chi đối với cấp huyện tại quy định kèm theo Nghị quyết 25/2021/NQ-HĐND và Nghị quyết 59/2023/NQ-HĐND do tỉnh Sơn La ban hành — lĩnh vực Tài chính nhà nước
- Nghị quyết 115/2025/NQ-HĐND quy định mức chi công tác phí, chi hội nghị đối với các cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh Sơn La — lĩnh vực Tài chính nhà nước
- Văn bản hợp nhất 18/VBHN-BNNMT năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định về kiểm soát giết mổ và kiểm tra vệ sinh thú y do Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành — lĩnh vực Lĩnh vực khác
- Văn bản hợp nhất 19/VBHN-BNNMT năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định về kiểm tra, giám sát vệ sinh thú y và an toàn thực phẩm đối với mật ong do Bộ Nông nghiệp và Môi trường ban hành — lĩnh vực Lĩnh vực khác
- Văn bản hợp nhất 20/VBHN-BQP năm 2025 hợp nhất Nghị định quy định về quản lý độ cao chướng ngại vật hàng không và các trận địa quản lý, bảo vệ vùng trời tại Việt Nam do Bộ Quốc phòng ban hành — lĩnh vực Hành chính
- Văn bản hợp nhất 21/VBHN-BQP năm 2025 hợp nhất Nghị định quy định điều kiện, trình tự, thủ tục mở, đóng sân bay chuyên dùng do Bộ trưởng Bộ Quốc phòng ban hành — lĩnh vực Giao thông - Vận tải
Khám phá thêm thuật ngữ pháp lý
Từ điển có hơn 57.935 thuật ngữ pháp lý Việt Nam. Xem toàn bộ từ điển để tra cứu các thuật ngữ khác.