Xã là gì?
Thuật ngữ pháp lý này hiện có 126,211 văn bản áp dụng.
Định nghĩa pháp lý của Xã
Đơn vị hành chính cơ sở, thấp nhất trong hệ thống các đơn vị hành chính của nước Việt Nam. Xã là điểm tụ cư của người Việt sinh sống ở vùng đồng bằng và trung du của Việt Nam. Ở vùng núi, trước cách mạng tháng Tám gọi là bản. Bản là điểm tụ cư của các dân tộc thiểu số Việt Nam. Xã có thể bao gồm hai hoặc nhiều hơn các làng. Mỗi làng có thể chia thành các thôn hoặc xóm. Nhưng có xã chỉ có một làng, làng chỉ có một thôn. Trường hợp này gọi là nhất xã, nhất làng, nhất thôn. Dân cư trong xã có thể là người trong một dòng họ, hai dòng họ hoặc nhiều hơn dòng họ cùng chung sống. Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, cơ quan quản lý hành chính ở xã gồm có Hội đồng tộc biểu là người do các họ bầu ra, có nơi gọi là Hội đồng kỳ mục, là cơ quan quyết nghị và các lý dịch do Hội đồng tộc biểu, Hội đồng kỳ mục bầu với nhiệm kỳ là 3 năm hoặc 6 năm. Các lý dịch gồm có xã trưởng có thời kỳ gọi là xã quan, về sau gọi là lý trưởng, các phó lý, trương tuần, cai vạn, thủ quỹ, thủ lộ, hộ lại. Các lý dịch là những người chấp hành của Hội đồng tộc biểu. Các lý dịch còn được gọi là xã quan có thời kỳ do quan trên bổ nhiệm - thời kỳ đầu nhà Trần, các vua đầu triều Lê, nhưng về sau đều do xã tự chọn. Từ Cách mạng tháng Tám năm 1945 đến nay xã là đơn vị hành chính dưới huyện. Ở xã có Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực ở địa phương và Ủy ban nhân dân, có thời kỳ gọi là Ủy ban kháng chiến hành chính, là cơ quan chấp hành của Hội đồng nhân dân. Xã là đơn vị gần gũi nhất với dân, là nơi trực tiếp thực hiện đường lối chính sách của Đảng, là nơi thực thi mọi pháp luật của Nhà nước và mọi mệnh lệnh, chỉ thị của cấp trên. Xã là đơn vị hành chính ở cơ sở nhưng giữ vai trò quan trọng trong hệ thống bộ máy hành chính của quốc gia.
Căn cứ pháp lý: Từ điển Luật học trang 574
Văn bản pháp luật áp dụng định nghĩa “Xã” (126,211)
- Văn bản hợp nhất 13/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư liên tịch quy định quan hệ phối hợp trong việc thực hiện trình tự, thủ tục tạm đình chỉ và giảm thời hạn chấp hành án phạt tù do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Hình sự
- Văn bản hợp nhất 15/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư liên tịch quy định phối hợp trong thực hiện trình tự, thủ tục rút ngắn thời gian thử thách đối với người được tha tù trước thời hạn có điều kiện, người được hưởng án treo do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Tố tụng
- Văn bản hợp nhất 14/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư liên tịch quy định quan hệ phối hợp trong việc thực hiện trình tự, thủ tục hoãn, miễn chấp hành án phạt tù do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Hình sự
- Nghị quyết 15/2025/NQ-HĐND quy định chính sách hỗ trợ kinh phí đi lại và lưu trú cho cán bộ, công chức, viên chức và người lao động tại tỉnh Phú Thọ — lĩnh vực Hành chính
- Nghị quyết 14/2025/NQ-HĐND quy định phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi ngân sách địa phương, tỷ lệ phần trăm (%) phân chia nguồn thu giữa ngân sách cấp tỉnh và ngân sách cấp xã giai đoạn năm 2022-2025 trên địa bàn tỉnh Phú Thọ sau sắp xếp — lĩnh vực Tài chính nhà nước
- Quyết định 1872/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục và Quy trình nội bộ thủ tục hành chính mới ban hành và bị bãi bỏ lĩnh vực Dược phẩm thuộc phạm vi, chức năng quản lý của ngành Y tế áp dụng trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh — lĩnh vực Hành chính
- Văn bản hợp nhất 13/VBHN-NHNN năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định về hệ thống mã ngân hàng dùng trong hoạt động, nghiệp vụ ngân hàng do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành — lĩnh vực Tài chính - Ngân hàng
- Văn bản hợp nhất 12/VBHN-BTC năm 2025 hợp nhất Thông tư hướng dẫn chế độ quản lý, sử dụng và trích khấu hao tài sản cố định do Bộ trưởng Bộ Tài chính ban hành — lĩnh vực Tài chính nhà nước
- Chỉ thị 50-CT/TW năm 2025 tiếp tục đổi mới và nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ trong giai đoạn mới do Ban Chấp hành Trung ương ban hành — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 279/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính lĩnh vực Bảo hiểm y tế; Dược phẩm thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh — lĩnh vực Bảo hiểm
- Văn bản hợp nhất 10/VBHN-BXD năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định về đăng ký phương tiện giao thông đường sắt, di chuyển phương tiện giao thông đường sắt trong trường hợp đặc biệt do Bộ Xây dựng ban hành — lĩnh vực Giao thông - Vận tải
- Chỉ thị 03/CT-UBND năm 2025 thực hiện nghiêm và triển khai quyết liệt, đồng bộ các giải pháp phòng, chống bệnh Dịch tả lợn Châu Phi trên địa bàn tỉnh Phú Thọ — lĩnh vực Lĩnh vực khác
- Văn bản hợp nhất 11/VBHN-BXD năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định về giải quyết sự cố, tai nạn giao thông đường sắt và phân tích, thống kê báo cáo về sự cố, tai nạn giao thông đường sắt do Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành — lĩnh vực Giao thông - Vận tải
- Quyết định 42/2025/QĐ-UBND quy định đặc điểm kinh tế - kỹ thuật của dịch vụ sử dụng diện tích bán hàng tại chợ được đầu tư từ nguồn vốn nhà nước trên địa bàn tỉnh Hà Tĩnh — lĩnh vực Thương mại
- Nghị quyết 02/2025/NQ-HĐND quy định chính sách hỗ trợ đối với cán bộ, công chức, viên chức và người lao động thuộc phạm vi quản lý của tỉnh Gia Lai bị tác động, ảnh hưởng của việc thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp tỉnh và cấp xã tỉnh Gia Lai — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2373/QĐ-BYT năm 2025 công bố thủ tục hành chính mới/bị bãi bỏ lĩnh vực Dược phẩm thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Y tế quy định tại Thông tư 30/2025/TT-BYT — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2081/QĐ-BGDĐT năm 2025 phê duyệt Khung chương trình khoa học và công nghệ cấp bộ do Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành — lĩnh vực Lĩnh vực khác
- Văn bản hợp nhất 52/VBHN-VPQH năm 2025 hợp nhất Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam do Văn phòng Quốc hội ban hành — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 259/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính lĩnh vực Dược phẩm thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 255/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính lĩnh vực Khám bệnh, chữa bệnh thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh — lĩnh vực Hành chính
- Văn bản hợp nhất 2/VBHN-VPCP năm 2025 hợp nhất Nghị định về kiểm soát thủ tục hành chính do Văn phòng Chính phủ ban hành — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2514/QĐ-BVHTTDL năm 2025 phê duyệt và tổ chức thí điểm Bộ chỉ số gia đình hạnh phúc do Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ban hành — lĩnh vực Văn hóa
- Quyết định 2372/QĐ-BYT năm 2025 công bố thủ tục hành chính mới/bị bãi bỏ lĩnh vực Dược phẩm thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Y tế quy định tại Thông tư 28/2025/TT-BYT — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2926/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính bị bãi bỏ trong lĩnh vực hoạt động xây dựng thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Xây dựng trên địa bàn thành phố Hải Phòng — lĩnh vực Hành chính
- Chỉ thị 11/CT-UBND năm 2025 xây dựng kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2026 do thành phố Hải Phòng ban hành — lĩnh vực Thương mại
Khám phá thêm thuật ngữ pháp lý
Từ điển có hơn 57.935 thuật ngữ pháp lý Việt Nam. Xem toàn bộ từ điển để tra cứu các thuật ngữ khác.