Xã là gì?
Thuật ngữ pháp lý này hiện có 126,211 văn bản áp dụng.
Định nghĩa pháp lý của Xã
Đơn vị hành chính cơ sở, thấp nhất trong hệ thống các đơn vị hành chính của nước Việt Nam. Xã là điểm tụ cư của người Việt sinh sống ở vùng đồng bằng và trung du của Việt Nam. Ở vùng núi, trước cách mạng tháng Tám gọi là bản. Bản là điểm tụ cư của các dân tộc thiểu số Việt Nam. Xã có thể bao gồm hai hoặc nhiều hơn các làng. Mỗi làng có thể chia thành các thôn hoặc xóm. Nhưng có xã chỉ có một làng, làng chỉ có một thôn. Trường hợp này gọi là nhất xã, nhất làng, nhất thôn. Dân cư trong xã có thể là người trong một dòng họ, hai dòng họ hoặc nhiều hơn dòng họ cùng chung sống. Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, cơ quan quản lý hành chính ở xã gồm có Hội đồng tộc biểu là người do các họ bầu ra, có nơi gọi là Hội đồng kỳ mục, là cơ quan quyết nghị và các lý dịch do Hội đồng tộc biểu, Hội đồng kỳ mục bầu với nhiệm kỳ là 3 năm hoặc 6 năm. Các lý dịch gồm có xã trưởng có thời kỳ gọi là xã quan, về sau gọi là lý trưởng, các phó lý, trương tuần, cai vạn, thủ quỹ, thủ lộ, hộ lại. Các lý dịch là những người chấp hành của Hội đồng tộc biểu. Các lý dịch còn được gọi là xã quan có thời kỳ do quan trên bổ nhiệm - thời kỳ đầu nhà Trần, các vua đầu triều Lê, nhưng về sau đều do xã tự chọn. Từ Cách mạng tháng Tám năm 1945 đến nay xã là đơn vị hành chính dưới huyện. Ở xã có Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực ở địa phương và Ủy ban nhân dân, có thời kỳ gọi là Ủy ban kháng chiến hành chính, là cơ quan chấp hành của Hội đồng nhân dân. Xã là đơn vị gần gũi nhất với dân, là nơi trực tiếp thực hiện đường lối chính sách của Đảng, là nơi thực thi mọi pháp luật của Nhà nước và mọi mệnh lệnh, chỉ thị của cấp trên. Xã là đơn vị hành chính ở cơ sở nhưng giữ vai trò quan trọng trong hệ thống bộ máy hành chính của quốc gia.
Căn cứ pháp lý: Từ điển Luật học trang 574
Văn bản pháp luật áp dụng định nghĩa “Xã” (126,211)
- Quyết định 85/QĐ-BCĐCTMTQG năm 2025 về Quy chế hoạt động của Ban Chỉ đạo Trung ương các chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2021-2025 — lĩnh vực Hành chính
- Thông tư 12/2025/TT-BXD quy định về tải trọng, khổ giới hạn của đường bộ; lưu hành xe quá khổ giới hạn, xe quá tải trọng, xe bánh xích trên đường bộ; hàng siêu trường, siêu trọng, vận chuyển hàng siêu trường, siêu trọng; xếp hàng hóa trên phương tiện giao thông đường bộ; cấp giấy phép lưu hành cho xe quá tải trọng, xe quá khổ giới hạn, xe bánh xích, xe vận chuyển hàng siêu trường, siêu trọng trên đường bộ do Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành — lĩnh vực Giao thông - Vận tải
- Quyết định 672/QĐ-BNV năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính thuộc phạm vi chức năng quản lý Nhà nước của Bộ Nội vụ đủ điều kiện thực hiện dịch vụ công trực tuyến toàn trình — lĩnh vực Hành chính
- Lệnh công bố Luật sửa đổi Luật Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Luật Công đoàn, Luật Thanh niên và Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở 2025 — lĩnh vực Hành chính
- Lệnh công bố Bộ luật Tố tụng hình sự sửa đổi 2025 — lĩnh vực Hành chính
- Lệnh công bố Luật sửa đổi 11 Luật về quân sự, quốc phòng 2025 — lĩnh vực Hành chính
- Lệnh công bố Pháp lệnh sửa đổi Pháp lệnh Thủ tục bắt giữ tàu biển, Pháp lệnh Thủ tục bắt giữ tàu bay, Pháp lệnh Trình tự, thủ tục Tòa án nhân dân xem xét, quyết định việc đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, Pháp lệnh xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi cản trở hoạt động tố tụng, Pháp lệnh Trình tự, thủ tục xem xét, quyết định áp dụng các biện pháp xử lý hành chính tại Tòa án nhân dân và Pháp lệnh Chi phí tố tụng 2025 — lĩnh vực Vi phạm hành chính
- Lệnh công bố Luật Đường sắt 2025 — lĩnh vực Hành chính
- Lệnh công bố Luật Các tổ chức tín dụng sửa đổi 2025 — lĩnh vực Tài chính - Ngân hàng
- Lệnh công bố Luật Khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo 2025 — lĩnh vực Hành chính
- Lệnh công bố Luật Năng lượng nguyên tử 2025 — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 1995/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính lĩnh vực Chăn nuôi và Thú y thuộc phạm vi chức năng quản lý Nhà nước của Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 1565/QĐ-BKHCN năm 2025 về Danh mục giải pháp phục vụ thí điểm chuyển đổi số toàn diện cấp tỉnh, phiên bản 1.0, giai đoạn 2025-2026 do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành — lĩnh vực Công nghệ thông tin
- Quyết định 50/2025/QĐ-UBND quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Sở Khoa học và Công nghệ thành phố Hải Phòng — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2314/QĐ-UBND phê duyệt bổ sung Kế hoạch sử dụng đất năm 2025 huyện Định Quán, tỉnh Đồng Nai — lĩnh vực Bất động sản
- Quyết định 3553/QĐ-UBND năm 2025 đính chính nội dung tại Quyết định 3316/QĐ-UBND do thành phố Hà Nội ban hành — lĩnh vực Giao thông - Vận tải
- Quyết định 70/2025/QĐ-UBND sửa đổi Quyết định 1501/2014/QĐ-UBND quy định quản lý, phân cấp quản lý dấu hiệu nhận biết các loại đường dây, cáp và đường ống được lắp đặt vào công trình hạ tầng kỹ thuật sử dụng chung trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa — lĩnh vực Xây dựng
- Quyết định 68/2025/QĐ-UBND sửa đổi Quy định về quản lý trật tự xây dựng; phân cấp quản lý trật tự xây dựng và tiếp nhận hồ sơ thông báo khởi công xây dựng đối với các công trình trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa kèm theo Quyết định 26/2021/QĐ-UBND — lĩnh vực Xây dựng
- Quyết định 67/2025/QĐ-UBND sửa đổi Quy định về quản lý, phân cấp quản lý sử dụng chung công trình hạ tầng kỹ thuật trong đô thị trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa kèm theo Quyết định 3342/2013/QĐ-UBND — lĩnh vực Xây dựng
- Quyết định 35/2025/QĐ-UBND bãi bỏ Quyết định 13/2017/QĐ-UBND Quy chế quản lý hoạt động của các tổ chức phi chính phủ nước ngoài trên địa bàn tỉnh Bình Dương — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 81/2025/QĐ-UBND về Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Thanh tra tỉnh Vĩnh Long — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 41/2025/QĐ-UBND bãi bỏ Quyết định 29/2021/QĐ-UBND quy định tài sản có giá trị lớn sử dụng vào mục đích kinh doanh, cho thuê tại đơn vị sự nghiệp công lập thuộc phạm vi quản lý của tỉnh Kon Tum — lĩnh vực Hành chính
- Quyết định 2245/QĐ-UBND phê duyệt Điều chỉnh Kế hoạch sử dụng đất năm 2025, huyện Triệu Sơn, tỉnh Thanh Hóa — lĩnh vực Bất động sản
- Quyết định 1527/QĐ-BKHCN năm 2025 về Danh mục và kế hoạch triển khai các nền tảng số quốc gia, nền tảng số dùng chung của ngành, lĩnh vực, vùng do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành — lĩnh vực Công nghệ thông tin
- Quyết định 3328/QĐ-UBND năm 2025 công bố danh mục thủ tục hành chính thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh — lĩnh vực Hành chính
Khám phá thêm thuật ngữ pháp lý
Từ điển có hơn 57.935 thuật ngữ pháp lý Việt Nam. Xem toàn bộ từ điển để tra cứu các thuật ngữ khác.