Xã là gì?
Thuật ngữ pháp lý này hiện có 126,211 văn bản áp dụng.
Định nghĩa pháp lý của Xã
Đơn vị hành chính cơ sở, thấp nhất trong hệ thống các đơn vị hành chính của nước Việt Nam. Xã là điểm tụ cư của người Việt sinh sống ở vùng đồng bằng và trung du của Việt Nam. Ở vùng núi, trước cách mạng tháng Tám gọi là bản. Bản là điểm tụ cư của các dân tộc thiểu số Việt Nam. Xã có thể bao gồm hai hoặc nhiều hơn các làng. Mỗi làng có thể chia thành các thôn hoặc xóm. Nhưng có xã chỉ có một làng, làng chỉ có một thôn. Trường hợp này gọi là nhất xã, nhất làng, nhất thôn. Dân cư trong xã có thể là người trong một dòng họ, hai dòng họ hoặc nhiều hơn dòng họ cùng chung sống. Trước Cách mạng tháng Tám năm 1945, cơ quan quản lý hành chính ở xã gồm có Hội đồng tộc biểu là người do các họ bầu ra, có nơi gọi là Hội đồng kỳ mục, là cơ quan quyết nghị và các lý dịch do Hội đồng tộc biểu, Hội đồng kỳ mục bầu với nhiệm kỳ là 3 năm hoặc 6 năm. Các lý dịch gồm có xã trưởng có thời kỳ gọi là xã quan, về sau gọi là lý trưởng, các phó lý, trương tuần, cai vạn, thủ quỹ, thủ lộ, hộ lại. Các lý dịch là những người chấp hành của Hội đồng tộc biểu. Các lý dịch còn được gọi là xã quan có thời kỳ do quan trên bổ nhiệm - thời kỳ đầu nhà Trần, các vua đầu triều Lê, nhưng về sau đều do xã tự chọn. Từ Cách mạng tháng Tám năm 1945 đến nay xã là đơn vị hành chính dưới huyện. Ở xã có Hội đồng nhân dân là cơ quan quyền lực ở địa phương và Ủy ban nhân dân, có thời kỳ gọi là Ủy ban kháng chiến hành chính, là cơ quan chấp hành của Hội đồng nhân dân. Xã là đơn vị gần gũi nhất với dân, là nơi trực tiếp thực hiện đường lối chính sách của Đảng, là nơi thực thi mọi pháp luật của Nhà nước và mọi mệnh lệnh, chỉ thị của cấp trên. Xã là đơn vị hành chính ở cơ sở nhưng giữ vai trò quan trọng trong hệ thống bộ máy hành chính của quốc gia.
Căn cứ pháp lý: Từ điển Luật học trang 574
Văn bản pháp luật áp dụng định nghĩa “Xã” (126,211)
- Văn bản hợp nhất 03/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Nghị quyết hướng dẫn áp dụng Điều 65 của Bộ luật Hình sự về án treo do Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Tố tụng
- Văn bản hợp nhất 04/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Nghị quyết hướng dẫn Luật Phá sản do Tòa án nhân dân tối cao ban hành
- Quyết định 1926/QĐ-UBND năm 2025 công bố Danh mục thủ tục hành chính mới; được sửa đổi, bổ sung; bị bãi bỏ và phê duyệt Quy trình nội bộ giải quyết thủ tục hành chính trong lĩnh vực Thi đua khen thưởng; Dược phẩm thuộc phạm vi chức năng quản lý của Sở Y tế tỉnh Lai Châu — lĩnh vực Hành chính
- Nghị quyết 87/2025/UBTVQH15 điều chỉnh Chương trình lập pháp do Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành — lĩnh vực Hành chính
- Nghị quyết 89/2025/UBTVQH15 về mức chi tổ chức và hoạt động bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp giai đoạn 2025-2027 do Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành — lĩnh vực Bảo hiểm
- Nghị quyết 37/NQ-HĐND năm 2025 thông qua Chương trình phát triển nhà ở tỉnh Nghệ An đến năm 2030 — lĩnh vực Xây dựng
- Nghị quyết 28/NQ-HĐND năm 2025 về Chương trình giám sát của Hội đồng nhân dân tỉnh Nghệ An năm 2026 — lĩnh vực Hành chính
- Nghị quyết 27/NQ-HĐND năm 2025 về giải quyết ý kiến, kiến nghị của cử tri tại Kỳ họp thứ 25, Hội đồng nhân dân tỉnh Nghệ An khóa XVIII, nhiệm kỳ 2021-2026 — lĩnh vực Hành chính
- Nghị quyết 29/NQ-HĐND năm 2025 về Kết quả giám sát chuyên đề của Hội đồng nhân dân tỉnh về việc thực hiện công tác quy hoạch, sắp xếp mạng lưới trường lớp tại các cơ sở giáo dục trên địa bàn tỉnh Nghệ An
- Nghị quyết 31/NQ-HĐND về thực hiện nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2025 do tỉnh Nghệ An ban hành — lĩnh vực Thương mại
- Văn bản hợp nhất 09/VHBN-BXD năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định thủ tục xác nhận việc trình báo đường thủy nội địa do Bộ trưởng Bộ Xây dựng ban hành — lĩnh vực Giao thông - Vận tải
- Văn bản hợp nhất 11/VBHN-NHNN năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định về quỹ tín dụng nhân dân do Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành — lĩnh vực Tài chính - Ngân hàng
- Nghị quyết 24/2025/NQ-HĐND quy định về tổ chức và hoạt động của Trung tâm công nghiệp văn hóa trên địa bàn Thành phố Hà Nội (Thực hiện Khoản 7 Điều 21 Luật Thủ đô) — lĩnh vực Hành chính
- Nghị quyết 25/2025/NQ-HĐND về Khu phát triển thương mại và văn hóa trên địa bàn Thành phố Hà Nội (Thực hiện Khoản 8 Điều 21 Luật Thủ đô) — lĩnh vực Thương mại
- Quyết định 2294/QĐ-BYT năm 2025 công bố thủ tục hành chính mới lĩnh vực khám bệnh, chữa bệnh quy định tại Thông tư 25/2025/TT-BYT thuộc phạm vi chức năng quản lý của Bộ Y tế — lĩnh vực Hành chính
- Hướng dẫn 2786/HD-CHK năm 2025 thực hiện Quy chế quy định về thẩm quyền và trình tự giải quyết việc nghỉ hằng năm, nghỉ ốm đau, nghỉ thai sản, nghỉ do tai nạn lao động, nghỉ do bệnh nghề nghiệp, nghỉ việc riêng không hưởng lương, nghỉ ra nước ngoài vì việc riêng ở Cục Hàng không Việt Nam — lĩnh vực Bảo hiểm
- Văn bản hợp nhất 06/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định công tác thi đua, khen thưởng của Tòa án nhân dân do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Hành chính
- Văn bản hợp nhất 12/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư hướng dẫn về trách nhiệm của Tòa án nhân dân trong hoạt động hòa giải, đối thoại tại Tòa án do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Tố tụng
- Văn bản hợp nhất 01/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định việc phân công Thẩm phán giải quyết, xét xử vụ án, vụ việc thuộc thẩm quyền của Tòa án do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Tố tụng
- Văn bản hợp nhất 09/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư hướng dẫn về trình tự nhận, xử lý đơn khởi kiện, đơn yêu cầu tại Tòa án và chỉ định Hòa giải viên do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Tố tụng
- Văn bản hợp nhất 07/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định về Quy chế làm việc của các Tổ Thẩm phán trong quá trình giải quyết vụ việc phá sản do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành
- Văn bản hợp nhất 10/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư hướng dẫn thẩm quyền xét xử của Tòa án quân sự do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Tố tụng
- Văn bản hợp nhất 08/VBHN-TANDTC năm 2025 hợp nhất Thông tư hướng dẫn quy trình bổ nhiệm, bổ nhiệm lại, miễn nhiệm, khen thưởng, xử lý vi phạm; cấp và thu hồi thẻ Hòa giải viên do Chánh án Tòa án nhân dân tối cao ban hành — lĩnh vực Hành chính
- Văn bản hợp nhất 09/VBHN-BXD năm 2025 hợp nhất Thông tư quy định thủ tục xác nhận việc trình báo đường thủy nội địa do Bộ Xây dựng ban hành — lĩnh vực Giao thông - Vận tải
- Nghị quyết 88/2025/UBTVQH15 quy định về bộ máy giúp việc của Hội đồng bầu cử quốc gia do Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành — lĩnh vực Hành chính
Khám phá thêm thuật ngữ pháp lý
Từ điển có hơn 57.935 thuật ngữ pháp lý Việt Nam. Xem toàn bộ từ điển để tra cứu các thuật ngữ khác.