HƯỚNG DẪN PHÂN CẤP CHẤT LƯỢNG NƯỚC CHO TÁI SỬ DỤNG NƯỚC
Guidelines for water quality grade classification for water reuse
Lời nói đầu
TCVN 13247:2020 hoàn toàn tương đương với ISO 20469:2018.
TCVN 13247:2020 do Ban kỹ thuật Tiêu chuẩn quốc gia TCVN/TC 282 Tái sử dụng nước biên soạn, Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượngđề nghị, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.
Lời giới thiệu
Việc tái khẳng định tầm quan trọng của an ninh nguồn nước, cùng với an ninh lương thực và năng lượng, là một kết quả quan trọng trong các hành động và khuôn khổ tiếp theo được thông qua tại Hội nghị Liên hợp quốc về Phát triển bền vững (Rio+20). Đối với việc quản lý tài nguyên nước, các hành động thiết yếu bao gồm ngăn ngừa ô nhiễm nước, sử dụng nước hiệu quả hơn, xử lý và thực hành tốt nhất để tái sử dụng nước thải làm nước cấp cho các hộ gia đình, ngành công nghiệp và nông nghiệp, đặc biệt là ở các khu vực đô thị đang phát triển.
Ngày nay, nhiều khu vực trên thế giới phải đối mặt với tình trạng thiếu nước và tính khả thi của việc sử dụng nước tái tạo để đáp ứng nhu cầu nước cho các mục đích khác nhau đang rất được quan tâm. Mặt khác, tác động tiềm ẩn đối với sức khỏe của việc sử dụng nước tái tạo đang là mối quan tâm toàn cầu. Điều này dẫn đến nhu cầu ngày càng tăng trong việc xác định các thông số chất lượng nước thích hợp cho các mục đích sử dụng nước tái tạo cụ thể, cũng như xây dựng các phương pháp đánh giá và quản lý rủi ro sức khỏe từ cả quan điểm quản lý và mục đích sử dụng. Nếu những nhu cầu này không được giải quyết, các cơ hội cho việc phát triển các mục đích sử dụng nước tái tạo thích hợp và bền vững sẽ mất đi.
Rủi ro về sức khỏe liên quan đến việc sử dụng nước tái tạo xảy ra khi người dùng sử dụng nước tái tạo không phù hợp do không biết mục đích tái tạo của nó. Do đó, điều quan trọng là mục đích tái sử dụng nước phải được xác định rõ ràng.
HƯỚNG DẪN PHÂN CẤP CHẤT LƯỢNG NƯỚC CHO TÁI SỬ DỤNG NƯỚC
Guidelines for water quality grade classification for water reuse
Tiêu chuẩn này cung cấp hướng dẫn về phân cấp chất lượng nước dựa trên mức độ tiếp xúc giúp người dùng xác định tính phù hợp và chất lượng của nước tái tạo cho các mục đích tái sử dụng an toàn, không dùng cho mục đích uống. Mục đích là cho phép cấp chất lượng nước được xác định tại điểm sử dụng.
Các tài liệu viện dẫn sau rất cần thiết cho việc áp dụng tiêu chuẩn này. Đối với các tài liệu viện dẫn ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản được nêu. Đối với các tài liệu viện dẫn không ghi năm công bố thì áp dụng phiên bản mới nhất, bao gồm cả các sửa đổi, bổ sung (nếu có).
TCVN 13248 (ISO 20670), Tái sử dụng nước - Thuật ngữ và định nghĩa.
Tiêu chuẩn này áp dụng các thuật ngữ và định nghĩa quy định trong TCVN 13248 (ISO 20670) và các thuật ngữ định nghĩa sau.
3.1
Cấp chất lượng nước (water quality grade)
Cấp độ của chất lượng nước tái tạo chỉ ra mục đích tái sử dụng phù hợp dựa trên mức độ tiếp xúc.
4 Phân cấp chất lượng nước cho mục đích tái sử dụng
4.1 Cấp chất lượng nước cho mục đích tái sử dụng
Chất lượng nước của nước tái tạo được phân thành ba cấp độ, tùy theo sự phù hợp cho tiếp cận trực tiếp với công cộng và/hoặc tiếp xúc với cơ thể:
- Cấp độ cao: chất lượng nước phù hợp cho các mục đích tái sử dụng nước không dùng cho mục đích uống với khả năng tiếp cận trực tiếp với công cộng và/hoặc tiếp xúc cơ thể ở mức cao.
- Cấp độ trung bình: chất lượng nước phù hợp cho các mục đích tái sử dụng nước không dùng cho mục đích uống với khả năng tiếp cận trực tiếp với công cộng và/hoặc tiếp xúc cơ thể là có giới hạn.
- Cấp độ thấp: chất lượng nước phù hợp cho các mục đích tái sử dụng nước không dùng cho mụcđích uống mà không có khả năng tiếp cận trực tiếp với công cộng và/hoặc tiếp xúc với cơ thể.
Cấp chất lượng nước phù hợp cần được nhận dạng và xác định theo quyết định của cơ quan địa phương, chính quyền, cơ quan quản lý, v.v..
4.2 Phân cấp chất lượng nước
Bảng 1 chỉ ra sự phân loại cấp chất lượng nước cho mục đích tái sử dụng của nước tái tạo.
Bảng 1 - Phân cấp chất lượng nước cho mục đích tái sử dụng không dùng để uống liên quanđến mức độ xử lý
Cấpchấtlượng | Khả năng tiếp xúc | Các ví dụ mục đích sử dụng | Ví dụ yêu cầu xử lý tối thiểu |
Cao | Tiếp xúc trực tiếp với cơ thể - tại nơi công cộng - trẻ em - nguy cơ không mong muốn nuốt hoặc hít phải | - hoạt động giải trí - rửa thiết bị và phương tiện - rửa đường trong môi trường đô thị - bổ sung dòng chảy đô thị mà không lấy nước cho ăn uống ở hạ lưu - xả nước nhà vệ sinh công cộng, bồn tiểu - cấp nước cứu hỏa - tưới sân chơi - tưới đô thị không hạn chế tiếp cận - tưới cây lương thực tiêu thụ tươi - tưới bề mặt công viên và sân gôn, không hạn chế tiếp cận công cộng | Xử lý bậc hai với lọc và khử trùng |
Trungbình | Tiếp xúc ngẫu nhiên với cơ thể (không nên tiếp xúc trực tiếp với cơ thể) | - nước tạo cảnh quan - bao bọc cảnh quan - nước công nghiệp - nước trong quá trình sản xuất - nước làm mát thiết bị điện và tòa nhà - tưới cho những khu vườn hạn chế tiếp cận công cộng - tưới đô thị hạn chế tiếp cận - tưới cây lương thực chế biến - tưới cây lương thực không phải rau (vườn cây ăn quả, vườn nho) và làm vườn - tưới bề mặt công viên, sân gôn, có hạn chế tiếp cận công cộng - tưới cây phi lương thực | Xử lý bậc hai và khử trùng |
Thấp | Cấm tiếp xúc với cơ thể | - tưới cây có hạt - tưới cây thức ăn gia súc - tưới cây công nghiệp và năng lượng - tưới cảnh quan không tiếp cận công cộng | Xử lý bậc hailàm trong tốc độ cao với đông tụ, keo tụ hoặc hồ ổn định |
CHÚ THÍCH 1: “Ví dụ mục đích sử dụng” và “Ví dụ yêu cầu xử lý tối thiểu” có thể được thiết lập phù hợp với các tiêu chuẩn ở mỗi quốc gia. CHÚ THÍCH 2: Tần suất tiếp xúc và liều tiếp xúc có thể được xem xét liên quan đến các phương tiện bảo vệ cá nhân và phân loại cấp chất lượng nước cho các mục đích sử dụng khác nhau. CHÚ THÍCH 3: Cấp chất lượng cao phải loại bỏ được đầy đủ các mầm bệnh để bảo vệ sức khỏe cộng đồng. CHÚ THÍCH 4: Khi sử dụng nước tái tạo “cấp độ thấp” để tưới cảnh quan, đôi khi điều quan trọng là phải quan tâm đến các khía cạnh cảm quan, chẳng hạn như mùi hoặc màu, độ đục. CHÚ THÍCH 5: Xử lý bậc hai là quá trình oxy hóa sinh học. Xem ISO 20468-1. CHÚ THÍCH 6: “Yêu cầu xử lý” có thể cao hơn tùy thuộc vào bản chất của “Mục đích sử dụng” nước cụ thể. CHÚ THÍCH 7: Các ví dụ khác về yêu cầu xử lý tối thiểu có sẵn trong ISO TCVN 12180-2 (16075-2) và TCVN 13246 (ISO 20426). CHÚ THÍCH 8: Các mức chất lượng nước của TCVN 12180-2 (ISO 16075-2) gần như tương ứng với các cấp chất lượng trong tiêu chuẩn này như sau: trong TCVN 12180-2 (ISO 16075-2) A = Cao, B&C = Trung bình, D&E = Thấp. CHÚ THÍCH 9: Các mức chất lượng nước của TCVN 13246 (ISO 20426) tương ứng với các cấp chất lượng trong tiêu chuẩn này như sau: trong TCVN 13246 (ISO 20426) A = Cao, B&C = Trung bình, D = Thấp. | |||
3 Trình bày cấp chất lượng nước
Các cấp chất lượng nước phải được hiển thị ở những vị trí mà người sử dụng nước tái tạo có thể nhìn thấy và nhận biết chính xác tại thời điểm sử dụng. Bảng 2 đến Bảng 4 trình bày các ví dụ về cấp chất lượng nước và các chỉ dẫn rõ ràng về mục đích tái sử dụng và biện pháp phòng ngừa liên quan.
Bảng 2 - Ví dụ trình bày cấp chất lượng nước (cấp độ cao)
Loại nước | Nước tái tạo |
Cấp chất lượng | Cao |
Mục đích sử dụng | Xả nước nhà vệ sinh |
Chú ý |
Bảng 3 - Ví dụ trình bày cấp chất lượng nước (cấp độ trung bình)
Loại nước | Nước tái tạo |
Cấp chất lượng | Trung bình |
Mục đích sử dụng | Bao bọc cảnh quan |
Chú ý |
Bảng 4 - Ví dụ trình bày cấp chất lượng nước (cấp độ thấp)
Loại nước | Nước tái tạo |
Cấp chất lượng | Thấp |
Mục đích sử dụng | Tưới cảnh quan không tiếp cận công cộng |
Chú ý | Không xâm phạm |
Ngoài thông tin về mục đích tái sử dụng và các biện pháp phòng ngừa liên quan, được trình bày trong Bảng 2 đến Bảng 4, thông tin bổ sung sau đây là có ích và giúp người dùng đảm bảo sử dụng đúng cách, an toàn nước tái tạo, nếu thông tin đó được hiển thị ở nơi sử dụng cuối cùng với cấp chất lượng nước:
- loại nước nguồn;
- các loại mục đích tái sử dụng bị cấm;
- thông báo cho những người bị tiếp xúc;
- loại xử lý;
- các ký hiệu thường dùng.
Loại mục đích tái sử dụng bị cấm đối với từng cấp độ phải được xác định dựa trên cơ sở kết quả đánh giá rủi ro sức khỏe đối với nước tái tạo. Xem TCVN 13246 (ISO 20426).
Thư mục tài liệu tham khảo
[1] TCVN 12180-1 (ISO 16075-1), Hướng dẫn sử dụng nước thải đã xử lý cho các dự án tưới - Phần 1: Cơ sở của một dự án tái sử dụng cho tưới
[2] TCVN 12180-2 (ISO 16075-2), Hướng dẫn sử dụng nước thải đã xử lý cho các dự án tưới - Phần 2: Xây dựng dự án
[3] TCVN 12180-3 (ISO 16075-3), Hướng dẫn sử dụng nước thải đã xử lý cho các dự án tưới - Phần 3: Các hợp phần của dự án tái sử dụng cho tưới
[4] ISO 16075-4, Guidelines for treated wastewater use for irrigation projects - Part 4: Monitoring
[5] TCVN 13246 (ISO 20426), Hướng dẫn quản lý và đánh giá rủi ro sức khỏe đối với tái sử dụng nước không dùng cho mục đích uống
[6] ISO 20468-1, Guidelines for performance evaluation of treatment technologies for water reuse systems - Part 1: General
[7] TCVN 12525-1 (ISO 20760-1), Tái sử dụng nước tại khu vực đô thị - Hướng dẫn cho hệ thống tái sử dụng nước tập trung - Phần 1: Nguyên tắc thiết kế hệ thống tái sử dụng nước tập trung
[8] TCVN 12525-2 (ISO 20760-2), Tái sử dụng nước tại khu vực đô thị - Hướng dẫn cho hệ thống tái sử dụng nước tập trung - Phần 2: Quản lý hệ thống tái sử dụng nước tập trung
[9] TCVN 12526 (ISO 20761), Tái sử dụng tại khu vực đô thị - Hướng dẫn đánh giá an toàn tái sử dụng nước - Thông số và phương pháp đánh giá