Chỉ thị 458-TTg năm 1961 về việc phát huy kết quả của Hội nghị chuyên viên các cơ quan ngoại tệ các nước xã hội chủ nghĩa họp tại Mockba từ 12-9 đến 03-10-1961 về vấn đề thanh toán quốc tế đối với những khoản thu chi phi mậu dịch do Thường vụ Hội đồng Chính phủ ban hành.

CHỈ THỊ

VỀ VIỆC PHÁT HUY KẾT QUẢ CỦA HỘI NGHỊ CHUYÊN VIÊN CÁC CƠ QUAN NGOẠI TỆ CÁC NƯỚC XÃ HỘI CHỦ NGHĨA HỌP TẠI MOCKBA TỪ 12-9 ĐẾN 03-10-1961 VỀ VẤN ĐỀ THANH TOÁN QUỐC TẾ ĐỐI VỚI NHỮNG KHOẢN THU CHI PHI MẬU DỊCH

Mấy năm gần đây, trước những biến chuyển của tình hình thế giới ngày càng có lợi cho ta, quan hệ đối ngoại của nước Việt nam dân chủ cộng hòa với các nước ngày càng phát triển, do đó số thu chi ngoại tệ về các hoạt động đối ngoại ngày càng lớn. Đặc biệt, giữa các nước trong phe xã hội chủ nghĩa, những khoản thanh toán quốc tế được mở rộng nhiều.

Từ năm 1957 theo sáng kiến của Liên-xô, giữa các nước xã hội chủ nghĩa đã có những cuộc họp đi đến thống nhất thể thức thanh toán đối với những khoản thu chi về những hoạt động không phải là trao đổi hàng hóa (bao gồm những hoạt động ngoại giao, hợp tác văn hoá và những hoạt động chính trị và văn hoá khác), nhằm làm cho việc thanh toán được hợp lý, không để thiệt cho bên nào.

Hội nghị 1957 đã thoả thuận phương pháp tính hệ số để tính các khoản thu chi phí mậu dịch ra giá ngoại thương khi thanh toán cuối cùng, đồng thời cũng đã ấn định hệ số của từng nước để từ đó tính ra tỷ giá phi mậu dịch của các đồng tiền các nước với nhau (hệ số Việt nam là 3,6 tỷ giá đồng bạc Việt nam so với đồng Rúp cũ là 0đ308/1 rúp).

Hội nghị tháng 12/1959 đã thống nhất được 14 hạng mục chi trả phi mậu dịch, trao đổi quan điểm về một số hạng mục khác, và bàn việc cải tiến phương pháp tính hệ số cho thích hợp hơn với tình hình của tất cả các nước.

Năm nay, Chính phủ đã giao cho Bộ Tài chính tổ chức một đoàn gồm chuyên viên các cơ quan Tài chính – Ngân hàng, Ngoại thương và Giao thông vận tải đi dự hội nghị chuyên viên các cơ quan ngoại tệ các nước xã hội chủ nghĩa lần thứ III họp tại Mockba từ 12-9 đến 3-10-1961 nhằm giải quyết những vấn đề tồn tại của năm 1959. Theo báo cáo của Bộ Tài chính thì Hội nghị chuyên viên ngoại hối lần này đã đi đến thoả thuận thêm một số hạng mục chi trả thống nhất chi trả theo phi mậu dịch, thoả thuận về hệ số và tỷ giá mới của các nước để thi hành từ tháng 1-1962 sau khi được Chính phủ các nước chấp thuận.

Hội đồng Chính phủ trong phiên họp Hội nghị thường vụ Hội đồng Chính phủ ngày 15-11-1961 nhận định kết quả của Hội nghị đó đối với Việt nam là một thắng lợi quan trọng: nó sửa đổi tình trạng bất hợp lý về tỷ giá và hệ số của Việt nam đối với các nước, sửa đổi tình trạng bất hợp lý trong việc thanh toán một số khoản thu chi mà trước đây ta đã ký tay đôi với các nước xã hội chủ nghĩa anh em. Tuy nhiên Thường vụ Hội đồng Chính phủ cũng nhận thấy Hội nghị chuyên viên ngoại hối kỳ này cũng còn để lại một số vấn đề chưa giải quyết mà trong đó có những vấn đề nếu để tồn tại thì còn thiệt thòi cho ta. Do dó Thường vụ Hội đồng Chính phủ quyết định:

1. Giao nhiệm vụ cho Bộ Tài chính xúc tiến mọi công việc để một mặt làm cho những vấn đề đã được thỏa thuận trong hội nghị chuyên viên ngoại hối lần này sớm có hiệu lực và đựơc thi hành đúng thời hạn (từ 1-1-1962), mặt khác cùng các cơ quan hữu quan tiếp tục nghiên cứu và kiến nghị với Chính phủ về những vấn đề còn tồn tại.

2. Giao nhiệm vụ cho các cơ quan: Giao thông vận tải (Đường sắt - Cảng, Hàng không), Ngoại thương (Công ty du lịch, Công ty cung cấp tàu biển), Văn hoá (Xuất nhập sách báo), Bưu điện, Cục chuyên gia, Ngân hàng Nhà nước phối hợp chặt chẽ với Bộ Tài chính nghiên cứu việc thi hành những điều đã thỏa thuận trong Hội nghị và đối với những vấn đề chưa được giải quyết thì cùng với Bộ Tài chính nghiên cứu gấp đề nghị với Chính phủ biện pháp giải quyết tạm thời cho năm 1962 (trong kịp ký kết đầu năm) để giảm bớt chi tiêu cho Ngân sách.

3. Từ nay mọi vấn đề ký kết đối ngoại có liên quan đến thanh toán quốc tế nhất thiết phải có sự tham gia của Bộ Tài chính (Vụ Quản lý ngoại tệ) và Ngân hàng Nhà nước (Cục Ngoại hối) để tránh thiệt thòi cho công quỹ và sai trái với những điều khoản đã được thống nhất giữa các nước xã hội chủ nghĩa về thanh toán thu chi phi mậu dịch. Chính phủ sẽ không xét những dự thảo hiệp định, nghị định thư v.v… nếu không có ý kiến của 2 cơ quan nói trên và trong trường hợp nếu có Bộ nào hoặc cơ quan nào tự tiện ký kết với nước ngoài không tuân theo thể lệ này nhất định sẽ không được Chính phủ phê chuẩn…

4. Bộ Tài chính có nhiệm vụ phổ biến sớm nội dung và kết quả của cuộc Hội nghị chuyên viên các cơ quan ngoại tệ các nước xã hội chủ nghĩa vừa rồi họp tại Mạc-tư-khoa đến thủ trưởng các Bộ, các cơ quan, đoàn thể có những hoạt động đối ngoại, có thu và chi bằng ngoại tệ.