Công văn 4583/BYT-VPB năm 2025 trả lời kiến nghị cử tri tỉnh Lạng Sơn gửi tới trước Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV do Bộ Y tế ban hành

Kính gửi: Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Lạng Sơn

Bộ Y tế nhận được Công văn số 602/BDN ngày 21/5/2025 của Ủy ban Dân nguyện và Giám sát về việc trả lời kiến nghị của cử tri gửi tới trước Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV, trong đó có một số kiến nghị của cử tri tỉnh Lạng Sơn.

Bộ Y tế xin trả lời đối với kiến nghị liên quan đến lĩnh vực quản lý của ngành Y tế, cụ thể như sau:

1. Trong những năm qua, Đảng và Nhà nước ta đã quan tâm chỉ đạo thực hiện đồng bộ nhiều chính sách an sinh xã hội, phúc lợi xã hội; từng bước nâng cao đời sống vật chất và tinh thần cho Nhân dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số, người dân vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn. Những chính sách này đã góp phần quan trọng vào việc bảo đảm ổn định xã hội, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và thể hiện tinh thần nhân văn sâu sắc của Đảng và Nhà nước ta. Tuy nhiên, trong bối cảnh đời sống của một bộ phận Nhân dân, nhất là người nghèo, người thu nhập thấp, đồng bào dân tộc thiểu số vẫn còn nhiều khó khăn, chi phí khám chữa bệnh vẫn là gánh nặng lớn đối với nhiều hộ gia đình. Cử tri đề nghị các cơ quan có thẩm quyền tiếp tục quan tâm, xem xét nghiên cứu lộ trình tiến tới miễn viện phí cho toàn dân, trước mắt có thể áp dụng với các đối tượng yếu thế, người dân vùng đặc biệt khó khăn, góp phần bảo đảm công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế và nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe Nhân dân.

Chính sách nhất quán của Đảng và Nhà nước ta là luôn đặt công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân là trên hết, trước hết, bảo đảm mọi người dân đều được quản lý, chăm sóc sức khỏe, "không để ai bị bỏ lại phía sau". Để thực hiện mục tiêu này, Luật Bảo hiểm y tế đã được ban hành và không ngừng hoàn thiện, xác định bảo hiểm y tế (BHYT) là cơ chế tài chính y tế chủ đạo. BHYT là chính sách an sinh xã hội mang tính cộng đồng sâu sắc, hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, được thực hiện dựa trên nguyên tắc chia sẻ rủi ro giữa những người tham gia. Quỹ BHYT chi trả phần lớn chi phí khám bệnh, chữa bệnh (KCB), người bệnh tham gia đồng chi trả một phần chi phí theo tỷ lệ phù hợp với từng nhóm đối tượng. Nguyên tắc đồng chi trả là cần thiết để nâng cao trách nhiệm của người tham gia trong việc sử dụng dịch vụ y tế hợp lý, đồng thời bảo đảm sự bền vững của quỹ BHYT để phục vụ lợi ích lâu dài cho toàn dân. Thực hiện chính sách an sinh xã hội, Nhà nước đã có nhiều chính sách hỗ trợ người dân tham gia BHYT. Hiện nay, ngân sách nhà nước đang đảm bảo đóng BHYT cho người thuộc các nhóm đối tượng ưu tiên (người nghèo, trẻ em dưới 6 tuổi, người dân tộc thiểu số vùng khó khăn...), và hỗ trợ một phần mức đóng cho nhiều nhóm khác (người cận nghèo, học sinh, sinh viên...). Khi tham gia BHYT, người dân được tiếp cận danh mục dịch vụ kỹ thuật, thuốc, vật tư y tế rất lớn, đáp ứng nhu cầu KCB từ tuyến cơ sở đến tuyến Trung ương.

Về định hướng chính sách trong thời gian tới, thực hiện các chủ trương của Đảng và Nhà nước, đặc biệt là Nghị quyết số 20-NQ/TW ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XII về tăng cường công tác bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân trong tình hình mới, Bộ Y tế đang tập trung nghiên cứu, đề xuất các giải pháp theo lộ trình nhằm giảm gánh nặng tài chính cho người dân khi KCB, cụ thể: nghiên cứu trình Chính phủ, Quốc hội xem xét, mở rộng các nhóm đối tượng được ngân sách nhà nước hỗ trợ đóng BHYT, nâng mức hỗ trợ đóng để tăng tỷ lệ bao phủ BHYT toàn dân; nghiên cứu, từng bước mở rộng phạm vi quyền lợi hưởng BHYT, cập nhật các dịch vụ kỹ thuật cao, thuốc mới hiệu quả vào danh mục chi trả trên cơ sở cân đối khả năng của Quỹ BHYT; xây dựng các chính sách giảm mức đồng chi trả phù hợp với một số bệnh hiểm nghèo, chi phí lớn hoặc cho các nhóm đối tượng yếu thế, tiến tới mục tiêu người dân đi KCB BHYT tại một số tuyến sẽ không phải chi trả thêm chi phí trong phạm vi được hưởng.

2. Quốc hội khóa XV đã thông qua Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 và sẽ có hiệu lực từ ngày 01/7/2025. Theo đó, tại Chương III, về trợ cấp hưu trí xã hội; tại Điều 21 quy định về đối tượng và điều kiện hưởng trợ cấp hưu trí xã hội gồm: Công dân Việt Nam được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội khi có đủ các điều kiện: thứ nhất, là từ đủ 75 tuổi trở lên và không hưởng lương hưu hoặc trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng, trừ trường hợp khác theo quy định của Chính phủ. Thứ hai, là từ đủ 70 tuổi đến dưới 75 tuổi thuộc hộ nghèo, hộ cận nghèo không hưởng lương hưu hoặc trợ cấp bảo hiểm xã hội hằng tháng thì được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội. Như vậy, Luật Bảo hiểm xã hội năm 2024 đã giảm số tuổi hưởng nhận trợ cấp của người cao tuổi xuống còn từ đủ 75 tuổi thay vì từ đủ 80 tuổi như hiện nay. Tuy nhiên, với đặc thù tại các xã trên địa bàn tỉnh, đối tượng người cao tuổi từ 70 tuổi trở lên phần lớn là không có thu nhập, đời sống còn nhiều khó khăn. Do vậy, đề nghị xem xét giảm tuổi được trợ cấp xã hội cho người cao tuổi từ 75 xuống còn 70 tuổi.

Theo quy định tại Điều 21 Luật Bảo hiểm xã hội số 41/2024/QH15 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/7/2025, người cao tuổi từ đủ 70 đến dưới 75 tuổi thuộc hộ nghèo hoặc hộ cận nghèo đã được đưa vào diện hưởng trợ cấp hưu trí xã hội. Đây là một bước tiến quan trọng, từng bước đáp ứng kiến nghị của cử tri về việc mở rộng chính sách hỗ trợ cho nhóm người cao tuổi từ 70 tuổi trở lên.

Tuy nhiên, đề xuất giảm độ tuổi được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội từ 75 xuống 70 tuổi cho tất cả người cao tuổi, không chỉ giới hạn ở nhóm thuộc hộ nghèo hoặc cận nghèo, vẫn cần được cân nhắc kỹ lưỡng. Việc này cần được xem xét trong tổng thể các chính sách an sinh xã hội và bảo vệ người cao tuổi, đồng thời phải có nghiên cứu đánh giá tác động về kinh tế - xã hội để bảo đảm tính khả thi và bền vững của hệ thống trợ cấp xã hội trong thời gian tới.

Bộ Y tế sẽ phối hợp với các cơ quan có thẩm quyền để tiếp tục theo dõi, nghiên cứu và đề xuất các vấn đề liên quan đến chính sách này trong quá trình sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật về bảo hiểm xã hội.

Bộ Y tế trân trọng kính gửi Đoàn Đại biểu Quốc hội tỉnh Lạng Sơn để biết, thông tin tới cử tri.

Xin trân trọng cảm ơn./.